Psikiyatri İstirahat (İş Göremezlik) Raporu: Haklarınız, Süreç ve Merak Edilenler

Modern çalışma hayatının getirdiği yoğun stres, performans baskısı ve yaşam mücadelesi, fiziksel sağlığımız kadar ruh sağlığımızı da derinden etkileyebilmektedir. Birçok çalışan, grip olduğunda veya fiziksel bir yaralanma yaşadığında istirahat raporu almayı normal karşılarken; konu psikolojik rahatsızlıklar olduğunda çekimser kalabilmektedir. Oysa ruh sağlığı, genel sağlık bütünlüğünün ayrılmaz bir parçasıdır ve tedavi süreci bazen iş ortamından uzaklaşmayı gerektirebilir.

Bu kapsamlı rehberde; psikiyatrik rahatsızlıklarda verilen iş göremezlik raporlarının ne olduğunu, hangi durumlarda verildiğini, yasal haklarınızı, maaş kesintilerini ve bu raporların kariyerinize olan etkilerini tüm detaylarıyla inceleyeceğiz.

Psikiyatri İstirahat Raporu Nedir?

Psikiyatri istirahat raporu, bir ruh sağlığı ve hastalıkları uzmanı tarafından yapılan muayene sonucunda; hastanın mevcut ruhsal durumunun çalışmaya elverişli olmadığına kanaat getirilmesi durumunda düzenlenen resmi bir belgedir. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) mevzuatında "geçici iş göremezlik ödeneği" kapsamında değerlendirilen bu rapor, çalışanın tedavi sürecini daha sağlıklı geçirebilmesi için verilen yasal bir izindir.

Bu rapor keyfi bir izin belgesi değil, tıbbi bir gereklilik sonucunda ortaya çıkan, hastanın iyileşme sürecini destekleyen medikal bir karardır.

Hangi Durumlarda Verilir?

Her psikiyatrik muayene sonucunda rapor verilmesi gibi bir kural yoktur. Hekim, hastanın işlevselliğini, dikkat ve konsantrasyon düzeyini, kendisine veya çevresine zarar verme riskini değerlendirerek karar verir. Sıklıkla rapor düzenlenen durumlar şunlardır:

1. Majör Depresyon: Kişinin yataktan kalkamayacak kadar enerjisiz olduğu, yoğun umutsuzluk ve işlevsellik kaybı yaşadığı dönemler.
2. Anksiyete Bozuklukları (Kaygı): Şiddetli panik ataklar veya yaygın anksiyete nedeniyle işe odaklanmanın imkansız hale geldiği durumlar.
3. Tükenmişlik Sendromu (Burnout): İş stresi kaynaklı, duygusal ve fiziksel tükenme hali.
4. Bipolar Bozukluk: Özellikle manik veya depresif atak dönemlerinde.
5. Akut Stres Reaksiyonları: Travmatik bir olay (kayıp, kaza, doğal afet vb.) sonrası gelişen ani ruhsal çöküntüler.
6. Uyku Bozuklukları: İş güvenliğini tehlikeye atacak düzeyde uykusuzluk veya dikkat dağınıklığı yaratan durumlar.

Rapor Alma Süreci Nasıl İşler?

Psikiyatrik bir rapor almak için izlenmesi gereken yol, diğer tıbbi branşlardan farksızdır ancak değerlendirme süreci daha detaylı olabilir.

1. Randevu ve Muayene: İlk adım, bir ruh sağlığı ve hastalıkları uzmanına başvurmaktır. Hekim, hastanın öyküsünü dinler ve gerekli görürse psikometrik testler talep edebilir.
2. Tanı ve Tedavi Planı: Hekim bir tanı koyar ve ilaç tedavisi veya psikoterapi önerir.
3. İşlevsellik Değerlendirmesi: Eğer konulan tanı veya başlanan ilaçların yan etkileri (uyku hali, sersemlik vb.) kişinin çalışmasına engel teşkil ediyorsa, hekim istirahat raporu düzenlemeyi teklif edebilir.
4. Raporun Düzenlenmesi: Rapor, SGK sistemi (e-Rapor) üzerinden elektronik olarak düzenlenir ve otomatik olarak işverenin sistemine düşer.

Önemli Not: Rapor talep etmek hastanın hakkıdır ancak son karar tamamen hekimin tıbbi görüşüne bağlıdır. "Bana rapor yazın" talebiyle gitmek yerine, şikayetlerinizi ve iş hayatında yaşadığınız zorlukları dürüstçe anlatmak en doğru yoldur.

Rapor Süreleri: Tek Hekim ve Heyet Raporları

Raporun süresi, hastalığın şiddetine ve iyileşme beklentisine göre değişir. Burada iki temel ayrım bulunmaktadır:

1. Tek Hekim Raporları

Bir psikiyatri uzmanı, tek başına tek seferde en fazla 10 gün rapor verebilir. Kontrol muayenesinde iyileşme görülmezse, bu süre bir 10 gün daha uzatılabilir. Tek hekimin bir yıl içinde (farklı zamanlarda olsa bile) verebileceği toplam rapor süresi genellikle 40 günü geçemez. 40 günü aşan durumlar için heyet raporu gerekir.

2. Sağlık Kurulu (Heyet) Raporları

Hastalığın tedavisi uzun sürecekse (örneğin ağır depresyon veya psikotik bozukluklar), durum üç hekimden oluşan bir sağlık kuruluna sevk edilir. Heyet raporları 20 gün, 30 gün veya 6 ay gibi daha uzun süreleri kapsayabilir. Ciddi psikiyatrik rahatsızlıklarda ve uzun süreli yatış gerektiren durumlarda bu yöntem uygulanır.

Çalışanların Yasal Hakları ve Güvenceleri

Psikiyatri raporu alan çalışanların en büyük endişesi işini kaybetmek veya hak mahrumiyeti yaşamaktır. İş Kanunu ve Sosyal Güvenlik mevzuatı çalışanı bu süreçte koruma altına almıştır.

İşten Çıkarılma Korkusu

4857 sayılı İş Kanunu'na göre, bir çalışanın hastalanması ve rapor alması, işverene doğrudan haklı fesih (tazminatsız işten çıkarma) yetkisi vermez. Ancak burada kritik bir süre detayı vardır:

1. İhbar Süresini Aşan Raporlar: Eğer rapor süreniz, kıdeminize göre belirlenen ihbar süresini (örneğin 6 hafta) + 6 hafta daha aşarsa, işveren "geçerli nedenle" sözleşmeyi feshedebilir. Bu durumda kıdem tazminatınızı alırsınız, ancak işe iade davası açma hakkınız kısıtlanabilir.
2. Kısa süreli psikiyatri raporları nedeniyle işten çıkarma yapılması, "kötü niyetli fesih" veya "geçersiz fesih" olarak değerlendirilebilir ve çalışana işe iade davası açma hakkı doğurur.

Maaş ve İş Göremezlik Ödeneği

Raporlu olduğunuz günlerde maaşınız işveren tarafından değil, Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından ödenir.

1. İlk 2 Gün Kuralı: SGK, raporun ilk 2 günü için ödeme yapmaz. Bazı kurumsal şirketler inisiyatif kullanarak bu 2 günü kendi ceplerinden ödeyebilir ancak yasal zorunlulukları yoktur.
2. Ödeme Miktarı: Yatarak tedavilerde günlük kazancın yarısı, ayakta tedavilerde ise üçte ikisi oranında ödeme yapılır.

En Çok Merak Edilen Konu: Psikiyatri Raporu Sicile İşler mi?

Kullanıcıların zihnini en çok meşgul eden, forumlarda ve arama motorlarında en sık aratılan soru budur: "Psikiyatri raporu alırsam sicilim kirlenir mi, gelecekte karşıma çıkar mı?"

1. Adli Sicil Kaydı (Sabıka Kaydı)

Hayır, sağlık raporları kesinlikle adli sicil kaydına (sabıka kaydına) işlemez. Adli sicil, sadece mahkeme kararıyla kesinleşmiş cezaları içerir. Sağlık durumu bir suç değildir.

2. SGK ve İlaç Geçmişi

Evet, aldığınız raporlar ve kullandığınız ilaçlar SGK'nın Medula sisteminde ve e-Nabız kayıtlarınızda görünür. Ancak bu veriler Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) kapsamında "özel nitelikli kişisel veri" statüsündedir.

3. Yeni İş Başvuruları ve İşe Giriş Muayenesi

Özel sektörde bir işe başvururken, işveren sizin e-Nabız geçmişinizi veya eski hastalıklarınızı siz izin vermeden göremez. İşe giriş sırasında istenen sağlık raporunda, işyeri hekimi genel bir değerlendirme yapar. Eğer o an çalışmaya engel bir durumunuz yoksa, geçmişteki depresyon atağınız işe girmenize engel teşkil etmez.

Ancak; silahlı özel güvenlik, polislik, askerlik, pilotluk gibi yüksek dikkat ve psikolojik sağlamlık gerektiren bazı spesifik mesleklerde geçmiş psikiyatrik öykü detaylı incelenebilir ve elenme sebebi olabilir. Standart ofis çalışanları, mühendisler, işçiler veya hizmet sektörü çalışanları için bu durum genellikle sorun yaratmaz.

Özel Sektör ve Kamu Çalışanları Arasındaki Farklar

Rapor süreçleri özel sektör ve kamu (memur) çalışanları için benzer olsa da bazı bürokratik farklılıklar içerir.

Memurlar İçin Psikiyatri Raporu

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'na göre, memurların hastalık izinleri detaylıca düzenlenmiştir.

1. Memurlar, aldıkları raporu en geç ertesi gün kurumlarına bildirmek zorundadır.
2. Uzun süreli (örneğin 18 aya varan) rapor hakları, kanser, verem ve akıl hastalığı gibi durumlarda daha esnektir.
3. Raporun "fenne uygunluğu" kurum tarafından sorgulanabilir ve hakem hastaneye sevk edilebilirsiniz.

Özel Sektör Çalışanları

Özel sektörde süreç daha hızlı işler. Rapor alındığı an işverenin sistemine düşer. İşverenin, çalışanın raporlu olduğu sürede (makul süreler dahilinde) çalışanı işten çıkarma hakkı yoktur ve çalışanı işyerine çağıramaz, evden çalışmaya zorlayamaz.

Psikiyatri Raporu Alırken Dikkat Edilmesi Gerekenler

Bu süreçte mağduriyet yaşamamak için aşağıdaki hususlara dikkat etmeniz hayati önem taşır:

1. Raporun İşverene Bildirilmesi: Sistem otomatik bildirse de, nezaketen ve profesyonellik gereği yöneticinizi veya İnsan Kaynakları departmanını bilgilendirmelisiniz.
2. İstirahat Amacına Uygun Davranmak: Raporlu olduğunuz süre "tatil" değildir. Psikiyatrik istirahat, stresten uzaklaşmayı içerse de, raporluyken tatile gitmek ve sosyal medyada tatil fotoğrafları paylaşmak işverenle hukuki sorunlar yaşamanıza neden olabilir. Yargıtay'ın, raporluyken tatile giden çalışanların işten çıkarılmasını haklı bulduğu kararlar mevcuttur. İstirahat, tedavi amaçlı kullanılmalıdır.
3. Doktor Tavsiyesine Uymak: Rapor süresince verilen ilaçları kullanmak ve kontrol randevularına gitmek, iyileşme niyetinizi gösterir.

Toplum Baskısı ve "Deli" Etiketiyle Mücadele

Maalesef ülkemizde psikiyatrik destek almaya dair hala yıkılamamış önyargılar bulunmaktadır. "Rapor alırsam adım deliye çıkar mı?" endişesi, birçok kişinin tedaviye erişimini geciktirmektedir.

Unutulmamalıdır ki; beyin de kalp, mide veya akciğer gibi bir organdır ve hastalanabilir. Nasıl ki kırık bir bacakla işe gitmek beklenmezse, ağır bir depresyon veya anksiyete atağıyla da işlevsel olmak beklenemez. Sağlığınız, her türlü kariyer hedefinden ve "elalem ne der" baskısından daha değerlidir. İyileşmiş ve motive bir çalışan, her zaman tükenmiş bir çalışandan daha verimlidir.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Kullanıcıların konuyla ilgili en hızlı cevaba ulaşmak istedikleri noktalar şunlardır:

1. Psikiyatri raporu işten atılma sebebi midir?

Hayır, sadece rapor aldığınız için işten atılamazsınız. Ancak rapor süresi ihbar süresini 6 hafta aşarsa işveren tazminatınızı ödeyerek çıkış verebilir.

2. Psikiyatri raporu alan kişi ehliyetini kaybeder mi?

Rutin depresyon veya anksiyete raporlarında ehliyet alınmaz. Ancak kişinin araç kullanmasının tehlikeli olduğu ağır psikotik durumlarda veya ciddi ilaç kullanımlarında hekim durumu emniyete bildirebilir ve ehliyete geçici el konulabilir. Bu çok nadir ve ağır vakalarda görülür.

3. İşyeri hekimi psikiyatri raporumu görür mü?

Evet, işyeri hekimleri çalışanların sağlık geçmişini görme yetkisine sahiptir. Ancak işyeri hekiminin de tıbbi gizlilik yükümlülüğü vardır ve bu bilgiyi (hastalığın detayını) yöneticilerinizle veya işverenle paylaşması etik ve yasal değildir; sadece "çalışmaya elverişli olup olmadığınızı" belirtir.

4. Rapor parası ne zaman yatar?

Rapor bitip işbaşı yaptıktan sonra, işveren "çalışamazlık girişi"ni onaylar. Onaydan sonraki 15 gün içinde ödeme PTT'ye veya tanımlı banka hesabınıza gönderilir.

5. Tükenmişlik sendromu için kaç gün rapor verilir?

Bu tamamen hekimin kanaatine bağlıdır. Genellikle başlangıçta 5-10 günlük bir uzaklaşma verilir, duruma göre bu süre uzatılabilir.

Sağlığınız Önceliğinizdir

Psikiyatri istirahat raporu, zorlu yaşam koşulları ve iş stresi altında ezilen bireyler için bir "kaçış" değil, "yenilenme" sürecidir. Yasal haklarınızı bilerek, süreci şeffaf bir şekilde yöneterek ve en önemlisi tedavinize sadık kalarak bu dönemi kariyerinize zarar vermeden atlatabilirsiniz.

Rapor Süreleri ve Ödenek Tablosu

İstirahat raporunun süresi, hem kimin düzenlediğine hem de tablonun ağırlığına bağlıdır. Aşağıdaki tablo genel çerçeveyi gösterir.

Ard arda alınan raporlarda toplam sürenin belirli bir eşiği aşması hâlinde tek hekim yetkisi biter ve kurul değerlendirmesi gerekir. Bu eşik, hekiminizin size bildireceği güncel düzenlemeye göre belirlenir.

Raporun süresi kadar önemli olan bir başka nokta, sürenin kesintisiz olup olmadığıdır. Kesintili raporlarda ödenek hesabı farklı işler.

İş Göremezlik Ödeneği Nasıl İşler?

Rapor süresince maaş yerine ödenek alınması, çalışanların en çok karıştırdığı konudur.

Ödeneğin yatması için işverenin çalışılmadığına dair bildirimi yapması gerekir. Bu bildirim yapılmadığında ödeme gecikir; raporunuzun üzerinden iki haftadan fazla geçtiyse işveren tarafına sormak gerekir.

Kamu görevlilerinde durum farklıdır: memurlar rapor süresince aylıklarını almaya devam eder, ayrıca ödenek başvurusu yapılmaz.

Raporu Kime, Nasıl Bildirmelisiniz?

Rapor alındıktan sonra bildirim yükümlülüğü çalışana aittir. Bildirmemek, devamsızlık olarak değerlendirilebilir.

Raporlar sisteme elektronik olarak düşse de, bildirim yükümlülüğü ortadan kalkmaz. Bildirimi yazılı bir kanaldan yapmak ve gönderiyi saklamak, ileride doğabilecek anlaşmazlıklarda sizi korur.

Bildirim yaparken tanınızı açıklamak zorunda değilsiniz. Rapor süresini ve bitiş tarihini bildirmek yeterlidir.

Rapor Süresince Neler Yapabilirsiniz?

İstirahat raporu, kişinin eve kapanması anlamına gelmez. Ancak sınırlar konusunda kafa karışıklığı yaygındır.

Dışarı çıkabilirsiniz. Psikiyatrik istirahatte hareket, sosyal temas ve düzenli yürüyüş çoğunlukla tedavinin parçasıdır. Hekiminiz aksini söylemedikçe evde kalma zorunluluğunuz yoktur.

Başka bir işte çalışamazsınız. İstirahat süresince başka bir işte çalışmak, ödeneğin kesilmesine ve ciddi sonuçlara yol açar.

Ücretsiz Sanal Psikolog Uygulaması

Seyahat edebilirsiniz ancak uzun süreli ya da yurt dışı seyahatlerde hekiminize danışmak gerekir; bazı durumlarda kontrol muayenesi planlanmış olabilir.

Kontrol randevularına gitmelisiniz. Rapor süresince tedaviye devam etmek hem sağlığınız hem de raporun uzatılması gerekirse dosyanız açısından önemlidir.

Sosyal medyada paylaşım konusunda dikkatli olmakta yarar vardır; bağlamından koparılmış görüntüler iş yerinde yanlış anlaşılmalara yol açabilir.

Hangi Tablolarda Ne Kadar İstirahat?

Süre kişiye özeldir, ancak yaygın tablolarda gözlenen aralıklar aşağıdaki gibidir.

Bu aralıklar bilgilendirme amaçlıdır; süreyi belirleyen tek merci sizi değerlendiren hekimdir. İstirahat süresinin kısa tutulması her zaman olumsuz değildir: erken ve kademeli işe dönüş, uzun kopuşa göre çoğu kez daha iyi sonuç verir.

Rapor Süresini İyi Kullanmak

İstirahat, tek başına iyileştirmez. Sürenin nasıl geçirildiği, dönüşteki durumu doğrudan belirler.

Uyku düzenini sabitleyin. Rapor döneminde en sık bozulan şey uyku saatidir. Uyanma saatini sabitlemek, gece yatma saatini de kendiliğinden düzeltir ve duygudurum üzerinde ölçülebilir etki yapar.

Günü yapılandırın. Tamamen boş bir gün, çoğu kişide düşünce döngülerini artırır. Sabah bir yürüyüş, öğleden sonra küçük bir iş ve akşam sabit bir rutin yeterlidir.

Hareket edin. Düzenli ve ılımlı fiziksel etkinliğin depresyon ve kaygı belirtileri üzerindeki olumlu etkisi, üzerinde en çok çalışılmış girişimlerden biridir. Günde yarım saatlik yürüyüş gerçekçi bir başlangıçtır.

Ekran süresini sınırlayın. Özellikle gece geç saatlerde uzun ekran kullanımı, uyku düzenini bozarak toparlanmayı geciktirir.

Kararları erteleyin. İstifa, taşınma, ayrılık gibi büyük kararları belirtiler yoğunken vermek doğru değildir. Bu kararlar toparlanma sonrasına bırakılmalıdır.

Randevularınıza gidin. Kontrol görüşmeleri, hem tedavinin ayarlanması hem de dönüş zamanının doğru belirlenmesi için gereklidir.

İşe Dönüş ve Uyum

Raporun bitmesi, sürecin bittiği anlamına gelmez. İşe dönüş kendi başına bir aşamadır ve planlanması gerekir.

İlk hafta beklentiyi düşürün. Uzun bir aradan sonra eski tempoya bir günde dönmek gerçekçi değildir. İlk günlerde yalnızca rutini yeniden kurmak yeterli bir hedeftir.

Kademeli dönüş konuşulabilir. Kısaltılmış çalışma süresi ya da yük azaltımı, işverenle görüşülerek geçici olarak uygulanabilir. Bu, yasal bir zorunluluk değildir ama pek çok iş yerinde kabul görür.

Tetikleyiciyi ele alın. İstirahat, iş yerindeki bir sorunla ilgiliyse dönüşte o sorun aynı yerde duruyorsa tablo tekrarlar. Görev tanımı, çalışma saatleri ya da ekip içi bir ilişki gözden geçirilmelidir.

Tedaviyi kesmeyin. İşe dönmek iyileşmenin tamamlandığı anlamına gelmez; ilaç ve görüşmelerin sürdürülmesi gerekir.

Ne anlatacağınıza siz karar verirsiniz. Çalışma arkadaşlarınıza tanınızı açıklama zorunluluğunuz yoktur. Kısa ve net bir açıklama çoğu durumda yeterlidir.

İş Yerinde Ruh Sağlığını Etkileyen Etkenler

İstirahat raporu çoğu zaman bir sonuçtur; nedeni iş ortamının kendisinde aramak gerekir. Aşağıdaki etkenler, psikiyatri başvurularının arkasında en sık görülenlerdir.

Bu etkenlerin bir bölümü kişisel çabayla değişmez; kurumsal düzenleme gerektirir. Yine de sınır koymak, çalışma saatleri dışında bildirimleri kapatmak ve mola düzenini korumak, kişinin kendi başına yapabileceği ve ölçülebilir fark yaratan adımlardır.

Rapor süresini, aynı koşullara geri dönmek için bir ara olarak değil, koşulların gözden geçirileceği bir zaman olarak kullanmak, tekrarı önlemenin en etkili yoludur.

Raporun Gizliliği ve Kişisel Veri

Çalışanların en çok kaygılandığı başlık, tanının iş yerinde bilinip bilinmeyeceğidir. Bu konudaki çerçeve nettir.

Sağlık verisi özel nitelikli kişisel veridir. İşveren, çalışanın tanısını öğrenme hakkına sahip değildir; yalnızca çalışamaz durumda olduğunu ve sürenin ne kadar olduğunu bilir.

İş yeri hekimi mesleki sağlık gözetimi kapsamında bazı bilgilere erişebilir, ancak bu bilgiyi işverenle paylaşamaz. Hekimin işverene bildirdiği şey, kişinin göreve uygun olup olmadığıdır.

Rapor çıktısında tanı yazabilir. Bu nedenle raporu insan kaynaklarına verirken tanı bölümünün görünmesini istemiyorsanız, yalnızca istirahat süresini gösteren belgeyi talep edebilirsiniz.

Sabıka kaydına işlenmez. Psikiyatrik tedavi ve rapor, adli sicil kaydıyla ilgisizdir.

Sonraki iş başvurularında geçmiş sağlık kayıtlarınız yeni işverene aktarılmaz. İşe giriş muayenesinde sorulanlara doğru cevap vermek gerekir, ancak bu bilgi kurum arşivinde kalır.

Bu güvenceleri bilmek, rapor almaktan çekinen pek çok kişi için belirleyici olur. Tedaviyi ertelemenin bedeli, çoğunlukla daha uzun bir istirahat süresi olarak geri döner.

Uzun Süreli Rapor ve Sonrası

İstirahat süresi uzadıkça devreye başka başlıklar girer.

Kurul değerlendirmesi belirli bir sürenin ardından zorunlu hâle gelir. Tek hekim raporlarının toplamı eşiği aştığında hastane kurulu devreye girer.

İş akdi güvencesi sınırsız değildir. Uzun süreli devamsızlıkta işverenin belirli koşullarda fesih hakkı doğabilir; bu konuda güncel durumunuzu bir hukuk danışmanıyla konuşmakta yarar vardır.

Malulen emeklilik ayrı bir süreçtir. İstirahat raporlarının uzaması otomatik olarak bu sonuca götürmez; ayrı bir başvuru ve ayrı bir kurul değerlendirmesi gerekir.

Görev değişikliği bazı durumlarda çözüm olabilir. Aynı kurumda daha az yıpratıcı bir pozisyona geçmek, işten tamamen ayrılmaktan daha iyi bir seçenek olabilir.

Sağlık raporunun kurumla paylaşımı sınırlıdır. İşveren, çalışamaz olduğunuzu öğrenir; tanınızı öğrenme hakkı yoktur.

Sık Yapılan Hatalar

Süreçte en sık karşılaşılan hatalar şunlardır.

Raporu bildirmemek. Sistem üzerinden görüleceğini varsayıp işvereni bilgilendirmemek, devamsızlık kaydına yol açabilir.

Raporu erken bitirip işe dönmek. Kendini iyi hissetmek iyileşmenin tamamlandığı anlamına gelmez; erken dönüş tekrar rapor almayı gerektirebilir.

Kontrol muayenesini atlamak. Raporun uzatılması gerekirse dosyada boşluk kalır.

Tedaviyi rapor bitince bırakmak. İlaçların ani kesilmesi belirtilerin geri dönmesine yol açar.

Hakları araştırmamak. Ödenek başvurusu ve prim şartları bilinmediğinde hak kaybı yaşanır.

Rapor almaktan utanmak. Ruhsal bir tablo nedeniyle istirahat almak, bedensel bir hastalıkta rapor almaktan farklı değildir. Erteleme, çoğunlukla daha uzun bir istirahatle sonuçlanır.

Eğer ruhsal olarak tükendiğinizi hissediyor, sabahları işe gitmekte, odaklanmakta ve duygularınızı yönetmekte zorlanıyorsanız, bir uzmana danışmaktan çekinmeyin. Unutmayın; işler bir şekilde yürür, projeler tamamlanır, ancak sizin sağlığınızın yedeği yoktur. Kendinize iyi bakmak, hem kendinize hem de sevdiklerinize karşı en büyük sorumluluğunuzdur.