Solian, etkin maddesi amisülpirid olan ve şizofreni başta olmak üzere psikozların tedavisinde kullanılan, reçeteyle satılan bir antipsikotik ilaçtır. Türkiye ürün bilgisine göre hem sanrı ve varsanı gibi belirtilerde hem de duygusal donukluk ve içe kapanma gibi belirtilerin öne çıktığı durumlarda kullanılır.[1]
İÇİNDEKİLER
Bu yazıda Solian'ın ne işe yaradığını, 200 ve 400 mg dozlarının ne anlama geldiğini, kaç günde etki ettiğini, yan etkilerini, kimlerin kullanmaması gerektiğini, hangi ilaçlarla birlikte kullanılmadığını ve nasıl bırakıldığını ürün bilgisine dayanarak anlattık.
Solian Nedir, Etken Maddesi Nedir?
Solian'ın etken maddesi amisülpiriddir; Türkiye'de satılan her tablette 200 mg amisülpirid bulunur. Amisülpirid, benzamid grubundan bir antipsikotiktir ve beyindeki dopamin reseptörlerine seçici olarak bağlanarak belirtileri azaltır. Tablet beyaz, yuvarlak ve çentiklidir, eşit iki yarıma bölünebilir; içinde inek sütü kaynaklı laktoz bulunur.[1]
Solian reçeteyle satılır; yeşil ya da kırmızı reçeteye tabi değildir. Aynı benzamid ailesinden olan ve daha çok düşük dozlarda kullanılan sulpiridi Dogmatil (sulpirid) sayfamızda anlattık.
Solian Ne İşe Yarar, Hangi Hastalıklarda Kullanılır?
Solian'ın Türkiye ürün bilgisindeki kullanım alanı psikozlardır; özellikle kısa süreli ya da uzun süren şizofreni tablolarında kullanılır. Hem sanrı, varsanı ve düşünce bozukluğu gibi "pozitif" belirtilerde hem de duygusal donukluk, isteksizlik ve sosyal içe kapanma gibi "negatif" belirtilerin baskın olduğu durumlarda etkilidir.[1][5]
Şizofrenide kullanılan otuzdan fazla antipsikotiği karşılaştıran geniş bir analizde amisülpirid, atak belirtilerini azaltmada en etkili ilaçlar arasında yer almıştır.[4] Şizofreniyi ve psikozu şizofreni nedir ve psikoz nedir yazılarımızda, tek bir yanlış inancın aylarca sürdüğü tabloyu sanrısal bozukluk yazımızda anlattık.
Solian 200 mg ve 400 mg Ne Demek, Nasıl Kullanılır?
Solian 200 mg tablet olarak bulunur; arama sonuçlarında sık geçen 400 mg ise çoğu zaman hekimin yazdığı günlük toplam dozu ifade eder. Ürün bilgisine göre günlük doz 400 mg ya da daha azsa genellikle tek seferde, 400 mg'ın üzerindeyse ikiye bölünerek alınır. Dozu kişinin belirtilerine ve yanıtına göre hekim belirler.[1]
| Durum | Ürün bilgisindeki günlük doz |
|---|---|
| İçe kapanmanın baskın olduğu dönem | 50–300 mg (çoğunlukla ~100 mg) |
| Karma belirtiler, başlangıç | 400–800 mg |
| Akut psikotik atak | 400–800 mg, en çok 1.200 mg |
| Böbrek yetmezliği | Doz yarıya ya da üçte bire iner |
Solian ağızdan alınır. Karbonhidrattan zengin bir öğün emilimini azaltabildiği için hekiminizin önerdiği düzende, her gün benzer biçimde almanız uygundur. İlacın yarılanma süresi yaklaşık 12 saattir.[1] Dozu kendi başınıza değiştirmeyin.
Solian Kaç Günde Etki Eder?
Uyku, huzursuzluk ve gerginlik gibi belirtilerde ilk günlerde rahatlama görülebilir; ancak sanrı ve varsanı gibi temel belirtilerin belirgin biçimde azalması çoğu zaman birkaç hafta sürer.[2] İlk haftalarda yeterli etki görülmezse ilacı bırakmadan hekiminizle konuşun; doz ayarı ya da tedavi değişikliği gerekebilir.
Solian'ın Yan Etkileri Nelerdir?
Solian'ın en sık yan etkisi titreme, kas sertliği ve hareketlerde yavaşlama gibi hareketle ilgili belirtilerdir; bunlar çoğu zaman hafiftir ve hekimin vereceği ek bir ilaçla azalabilir. Prolaktin hormonunun yükselmesi de sık görülür ve adet düzensizliği, memeden süt gelmesi, memelerde büyüme ve ağrı ile sertleşme sorununa yol açabilir.[1]
| Sıklık | Yan etkiler |
|---|---|
| Çok yaygın | Titreme, kas sertliği, hareketlerde yavaşlama |
| Yaygın | Prolaktin yükselmesi, kilo artışı, uykusuzluk, kaygı, uyku hâli, bulanık görme, kabızlık, bulantı, ağız kuruluğu, düşük tansiyon, cinsel isteksizlik |
| Yaygın olmayan | Kan şekeri ve yağlarında artış, nöbet, yavaş nabız, karaciğer enzimlerinde artış |
Prolaktin yükselmesi ilaç bırakılınca geri döner.[1] Bu yan etkilerden utanmadan hekiminize söz edin; doz azaltılabilir ya da başka bir ilaca geçilebilir. Yerinde duramama hâlini akatizi nedir yazımızda anlattık.
Solian Neden Prolaktini Yükseltir?
Prolaktin, hipofiz bezinden salgılanan ve dopamin tarafından baskılanan bir hormondur. Amisülpirid, dopamin reseptörlerini hipofiz düzeyinde de güçlü biçimde engellediği için prolaktini antipsikotikler arasında en çok yükselten ilaçlardan biridir.[2] Prolaktin çok yükselirse ya da baş ağrısı ve görme alanı bozukluğu gibi belirtiler olursa hekim hipofiz görüntülemesi isteyebilir.[1]
Solian Kilo Aldırır mı?
Evet, kilo artışı ürün bilgisinde yaygın yan etkiler arasında yer alır; kan şekeri ve kan yağlarında artış da görülebilir.[1] Bu yüzden tedavi sırasında kilo, bel çevresi, kan şekeri ve kan yağları düzenli izlenmelidir. Beslenme ve hareket düzenine erken başlamak kilo artışını sınırlamaya yardımcı olur.
Solian ile Diğer Antipsikotikler Arasındaki Fark Nedir?
Solian'ı diğer antipsikotiklerden ayıran birkaç özellik vardır. Karaciğerde çok az yıkılıp büyük ölçüde böbreklerden atıldığı için karaciğer hastalığında doz değiştirmek genellikle gerekmez, böbrek hastalığında ise doz düşürülür. Bu da karaciğer üzerinden gelişen ilaç etkileşimlerinin daha az olması anlamına gelir.[1]
Öte yandan prolaktin yükseltme ve kalp ritmini etkileme eğilimi, bazı diğer antipsikotiklere göre daha belirgindir; uyku hâli ve kilo artışı ise birçoğuna göre daha azdır.[2][4] Hangi ilacın seçileceğine, kişinin belirtileri, diğer hastalıkları ve önceki tedavilere yanıtı birlikte değerlendirilerek karar verilir.
Solian'ı Kimler Kullanmamalı?
Solian, prolaktine bağlı tümörü (hipofiz prolaktinoması, meme kanseri) olan ya da bundan şüphelenilen kişilerde, feokromositoma denen böbrek üstü bezi tümöründe ve 15 yaşından küçük çocuklarda kullanılmaz; 15–18 yaş arasında da önerilmez. Ailesinde meme kanseri olanlar tedavi süresince yakından izlenir.[1]
- Kalp ritmi: Solian, doza bağlı olarak kalbin QT aralığını uzatabilir. Nabzı yavaş olanlarda, potasyumu düşük olanlarda ya da doğuştan QT uzaması olanlarda dikkat gerekir; uzun süreli tedavi öncesinde EKG çekilir.
- Böbrek hastalığı: İlaç böbreklerden atıldığı için doz düşürülür.
- Nöbet öyküsü: Nöbet eşiğini düşürebildiği için epilepsisi olanlar yakından izlenir.
- Demansı olan yaşlılar: Antipsikotiklerle ölüm ve inme riskinde artış bildirildiği için çok dikkatli kullanılır.
- Gebelik ve emzirme: Gebelik kategorisi C'dir; emzirme döneminde kullanılması önerilmez.
Solian Hangi İlaçlarla Birlikte Kullanılmaz?
Ürün bilgisine göre Solian; sık kullanılan antidepresanlardan sitalopram ve essitalopram, mide ilacı domperidon, kaygı ve kaşıntıda kullanılan hidroksizin ve kabergolin gibi bazı dopamin agonistleriyle birlikte kullanılmamalıdır. Bunun başlıca nedeni, bu ilaçların Solian ile birlikte kullanıldığında kalp ritmini tehlikeli biçimde etkileyebilmesidir.[1]
Alkol ve uyku yapan ilaçlar Solian'ın uyku hâli yapan etkisini artırır; tedavi süresince alkolden kaçınılmalıdır. Uyku hâli ve bulanık görme yapabildiği için ilacın sizi nasıl etkilediğini öğrenene kadar araç kullanmayın.[1] Kullandığınız bütün ilaçları hekiminize ve eczacınıza söyleyin.
Solian Nasıl Bırakılır?
Solian, belirtiler geçmiş olsa bile kendi başınıza ve aniden bırakılmamalıdır. Ürün bilgisine göre yüksek dozdaki antipsikotiklerin birden kesilmesi bulantı, kusma ve uykusuzluk gibi kesilme belirtilerine, psikotik belirtilerin geri dönmesine ve istemsiz hareketlere yol açabilir; bu yüzden ilaç kademeli olarak azaltılarak kesilir.[1]
Şizofrenide ilacın ne kadar süre kullanılacağı kişinin atak sayısına ve iyilik dönemine göre belirlenir; ilk ataktan sonra bile tedavinin genellikle bir süre sürdürülmesi önerilir.[3] Bırakma kararını ve hızını hekiminizle birlikte verin.
Ne Zaman Bir Uzmana Başvurmalısınız?
Kendinizde ya da bir yakınınızda başkalarının duymadığı sesleri duyma, izlendiğine ya da zarar görüleceğine dair sarsılmaz inançlar, anlaşılmaz konuşma ya da belirgin içe kapanma varsa vakit kaybetmeden bir psikiyatriste başvurmanız gerekir. Solian kullanırken yan etkiler hayatınızı zorlaştırıyorsa ilacı bırakmadan hekiminizle konuşun.
Belirtileri daha iyi anlamak için şizofreni testi, evde neden garip sesler duyuyorum testi ve bipolar bozukluk tarama testi sayfalarımıza göz atabilirsiniz. Bu testler tanı koymaz; yalnızca bir uzmana başvurma konusunda size fikir verir. Size uygun bir uzmanı yetişkin psikiyatrisi uzmanlarımız arasından bulabilirsiniz. Yüksek ateşle birlikte kas sertliği, bayılma, çarpıntı ya da kendine zarar verme düşüncesi varsa 112'yi arayın.
Sık Sorulan Sorular
Solian antidepresan mı?
Hayır, Solian bir antipsikotiktir. Türkiye ürün bilgisindeki kullanım alanı şizofreni ve diğer psikozlardır.[1]
Solian uyku yapar mı?
Uyku hâli yaygın yan etkiler arasındadır; ancak bazı kişilerde tersine uykusuzluk ve huzursuzluk da görülebilir.[1] İlacın saatinin değiştirilmesi için hekiminizle konuşabilirsiniz.
Solian kullanırken hangi tahliller yapılır?
Ürün bilgisine göre uzun süreli tedaviye başlamadan önce EKG çekilir; tedavi sırasında kan şekeri ve diğer metabolik değerler izlenir. Halsizlik, iştahsızlık, karın ağrısı ya da sarılık olursa karaciğer testleri yapılır.[1]
Solian adet düzensizliği yapar mı?
Yapabilir. Solian prolaktin hormonunu yükseltebilir; bu da adetlerin seyrekleşmesine ya da kesilmesine, memeden süt gelmesine yol açabilir. Bu değişiklikler ilaç bırakıldığında geri döner.[1]
Solian bağımlılık yapar mı?
Solian bağımlılık yapan ilaçlar arasında yer almaz. Yine de yüksek dozlarda birden bırakıldığında kesilme belirtileri ve hastalığın geri dönmesi görülebileceği için kademeli bırakılır.[1]
Solian yarım tablet içilir mi?
Solian tableti çentiklidir ve ürün bilgisine göre eşit iki yarıma bölünebilir; yani hekim düşük doz önerdiyse 100 mg'lık yarım tablet kullanılabilir.[1] Tableti yalnızca hekiminizin yazdığı doza göre bölün.
Solian ile alkol içilir mi?
Hayır. Ürün bilgisine göre Solian kullanırken alkollü içeceklerden ve alkol içeren ilaçlardan kaçınılmalıdır; alkol uyku hâlini ve dikkat dağınıklığını artırır.[1]
Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; ilaç kullanımı, doz ve bırakma kararları için mutlaka hekiminize danışın. Ürün bilgileri zaman içinde güncellenebilir; kutudan çıkan kullanma talimatını da okuyun.
Bu yazı hakkında ne düşünüyorsunuz?
Henüz yorum yok; ilk yorumu siz yazabilirsiniz. Düşüncenizi ya da deneyiminizi birkaç cümleyle paylaşabilirsiniz. Takma ad kullanabilirsiniz; telefon ya da adres yazmayın, yorumunuz herkese açık yayımlanır.