Çocuğumda OKB olabilir mi? Belirtileri neler?

Evet, obsesif kompulsif bozukluk (OKB) çocuklarda da görülür ve genellikle okul çağında başlayabilir. Oğlunuzda anlattığınız belirtiler, OKB'yi düşündürebilecek özellikler taşıyor. Bu nedenle bir uzman değerlendirmesi almanız çok yerinde olacaktır. OKB iki temel bileşenden oluşur: Obsesyonlar (takıntılar): İstenmeyen, rahatsız edici ve tekrar tekrar zihne gelen düşünceler, görüntüler ya da dürtülerdir. Çocuklarda sık görülen obsesyonlar şunlardır: - Mikrop ya da kirlenme korkusu - Sevdiklerinin başına kötü bir şey geleceği korkusu - Bir şeylerin "tam doğru" ya da "simetrik" olması gerektiği düşüncesi - Kötü bir şey yapacağı ya da söyleyeceği korkusu Kompulsiyonlar (zorlantılar): Obsesyonların yarattığı kaygıyı azaltmak için yapılan tekrarlayan davranışlar ya da zihinsel eylemlerdir: - Sık sık el yıkama ya da temizlenme - Eşyaları belirli bir sırayla dizme ya da düzenleme - Tekrar tekrar kontrol etme - Belirli kelimeleri ya da duaları tekrarlama - Sürekli güvence isteme Çocuklar bu davranışları yaptıklarında kısa süreli bir rahatlama hisseder; ancak bu rahatlama geçicidir ve takıntı döngüsü devam eder. OKB'yi normal çocukluk davranışlarından ayıran nedir? Pek çok küçük çocuk belirli rutinlere bağlıdır ve bu gelişimin normal bir parçasıdır. Ancak OKB'de bu davranışlar: - Günde bir saatten fazla zaman alır. - Çocukta belirgin bir sıkıntı ve kaygı yaratır. - Günlük hayatı, okul ve uyku düzenini etkiler. - Engellendiğinde yoğun huzursuzluk ya da öfkeye yol açar. Oğlunuzun ellerinin kızaracak kadar sık yıkaması ve sıra bozulduğunda yoğun huzursuzluk yaşaması, bu davranışların günlük hayatını etkilediğini düşündürüyor. Ne yapmalısınız? - Bir çocuk ve ergen psikiyatristinden değerlendirme alın. - Oğlunuzu bu davranışlar için azarlamayın ya da cezalandırmayın. Bu davranışları bilerek yapmıyor; kaygısını azaltmaya çalışıyor. - Ritüellere katılmamaya ya da onları kolaylaştırmamaya çalışın. Ancak bunu uzman rehberliğinde yapmanız daha etkili olur. - Ellerindeki kızarıklık için nemlendirici kullanabilir, gerekirse çocuk doktoruna danışabilirsiniz. Çocuklarda OKB, bilişsel davranışçı terapi ile çok iyi sonuç verir. Erken başlanan tedavi, belirtilerin büyümesini önler ve çocuğun hayat kalitesini belirgin şekilde artırır.