Çocuğum küfür ediyor, nasıl tepki vermeliyim?

Çocuklar neden küfür eder?

Küfür, insanların yoğun duygularını ifade etmek için kullandığı evrensel bir dil davranışıdır ^[1]. Çocuklar bu kelimeleri ailede, okulda, televizyonda ya da internette duyar ve şu nedenlerle kullanır:

• Duyduğunu taklit etmek, anlamını bilmeden denemek
• Yetişkinin tepkisini görmek, sınırı yoklamak
• Öfke ya da hayal kırıklığını anlatacak başka kelime bulamamak
• Arkadaş grubuna uymak, "büyümüş" görünmek

Yaşa göre nasıl tepki vermeli?

Okul öncesi: Kısa ve sakin olun: "Bu kelime kırıcı, bizim evde kullanmıyoruz." Gülmek ya da çok sinirlenmek, kelimenin güçlü bir etkisi olduğunu öğretir; çocuk da onu tekrar dener.

Okul çağı: Kelimenin neden uygun olmadığını açıklayın ve öfkeyi anlatmanın başka yollarını birlikte bulun: "Çok sinirlendim" demek, ayağını yere vurmak, derin nefes almak gibi.

Ergenlik: Yasaklardan çok bağlamı konuşun: arkadaşlar arasında kullandığı dil ile öğretmenine, büyüklerine karşı kullandığı dil aynı olamaz. Saygı sınırını net koyun.

Öfkeyi anlatmanın başka yollarını öğretmek

Küfrün yerine bir şey koymadan yalnızca yasaklamak çoğu zaman işe yaramaz. Çocuğa öfkesini anlatmanın kabul edilebilir yollarını öğretmek gerekir:

• Duygunun adını koymak: "Çok sinirlendim", "Bu haksızlık"
• Bedeni sakinleştirmek: derin nefes, yastığa vurmak, kısa bir mola
• Komik ya da uydurma "öfke kelimeleri" bulmak (küçük çocuklar bunu çok sever)
• Sakinleşince olanı birlikte konuşmak

Çocuğunuz öfkesini uygun bir dille anlattığında bunu fark edip takdir edin: "Çok kızdığını kırıcı bir kelime kullanmadan söyledin, bu çok olgun bir davranış." Olumlu geri bildirim davranışın tekrarlanmasını sağlar. Okul çağındaki çocuklarla duydukları bir küfrün ne anlama geldiğini ve karşısındakinde nasıl bir etki bıraktığını konuşmak da farkındalığı artırır ^[1].

Ne zaman endişelenmeli?

Küfürle birlikte vurma, eşya kırma gibi saldırgan davranışlar sık görülüyorsa, çocuğun yaşına uygun olmayan cinsel içerikli sözler kullanıyorsa ya da kontrol edemediği istemsiz sesler ve sözler varsa bir uzmana danışın. Saldırgan davranışlarla ilgili önerileri çocuğum neden vuruyor, ısırıyor yazımızda bulabilirsiniz.

Gerekirse ilinizdeki çocuk ve ergen psikiyatristlerinden randevu alabilirsiniz.