F28 Tanı Kodu: Organik olmayan psikotik bozukluklar, diğer
DSÖ ICD-10 İngilizce adı: Other nonorganic psychotic disorders
Hazırlayan: Psikiyatri Rehberi Editör Ekibi · Son güncelleme: 30 Eylül 2026 · Başka bir kod arayın
Kısaca
F28, bedensel bir nedene ya da madde kullanımına bağlı olmayan, ancak şizofreni, sanrılı bozukluk veya kısa psikotik bozukluk gibi tanımlara tam uymayan psikotik tabloları gösterir.
F28 alt kodları ve anlamları
F28 kodunun ICD-10’da alt türü yoktur; kayıtta genellikle yalnız F28 olarak görünür.
F28 ne demek?
Psikoz, kişinin gerçeklikle bağının zayıfladığı; sanrılar, halüsinasyonlar ya da belirgin düşünce dağınıklığıyla giden durumların genel adıdır. ICD-10, psikotik tabloların büyük bölümünü şizofreni (F20), sanrılı bozukluk (F22), akut ve geçici psikotik bozukluk (F23) ya da şizoafektif bozukluk (F25) gibi başlıklar altında toplar. Ancak bazı kişilerin belirtileri bu kalıpların hiçbirine tam oturmaz. F28 bu durumlar için ayrılmış koddur.
“Organik olmayan” ifadesi, belirtilerin bir beyin hastalığı, bedensel hastalık ya da alkol ve madde kullanımıyla açıklanmadığını anlatır. Bu kodu alan kişilerde psikotik belirtilerin süresi, biçimi ya da bir arada görülme şekli olağan dışı olabilir. Örneğin uzun süredir yalnızca halüsinasyonlar yaşayan ama başka belirgin belirtisi olmayan bir kişi bu kapsamda değerlendirilebilir; Dünya Sağlık Örgütü bu gruba örnek olarak “kronik halüsinatuvar psikoz”u verir.
Tanının “diğer” başlığı altında olması, belirtilerin daha hafif ya da önemsiz olduğu anlamına gelmez. Günlük yaşam, ilişkiler ve iş, diğer psikotik bozukluklarda olduğu gibi belirgin biçimde etkilenebilir.
Tedavi yaklaşımı genel olarak diğer psikotik bozukluklarla benzerdir: psikiyatrist tarafından düzenlenen ilaç tedavisi, psikoeğitim, aile desteği ve düzenli izlem. Zaman içinde belirtilerin seyri netleştikçe tanı daha özgül bir kodla güncellenebilir.
Sık görülen belirtiler
- Gerçekte olmayan sesler duyma ya da görüntüler görme
- Gerçekle uyuşmayan, değişmeyen inançlar
- Düşünce ve konuşmada dağınıklık
- Günlük işlevsellikte belirgin düşüş
- Bilinen psikoz türlerinin hiçbirine tam uymayan belirti örüntüsü
Bu belirtilerden bazılarını yaşamak tek başına bu tanının konduğu anlamına gelmez; değerlendirmeyi bir uzman yapar.
Hangi uzmana başvurmalı?
Bu gruptaki durumların değerlendirmesini ve tedavi planını genellikle bir psikiyatri uzmanı (psikiyatrist) yapar. Gerekirse konuşma terapisi için bir psikologla birlikte çalışılabilir.
Size uygun uzmanı birkaç soruyla bulun Hangi uzmana gitmeliyim?
Sık sorulan sorular
F28 kodunda neden “diğer” yazıyor?
Çünkü belirtiler bir psikotik bozukluğa işaret etse de şizofreni, sanrılı bozukluk ya da kısa psikotik bozukluk gibi ayrıntılı tanımlardan hiçbirine tam uymuyordur. “Diğer” ifadesi tablonun ciddiyetini değil, sınıflandırmadaki yerini anlatır.
F28 ile F29 arasındaki fark nedir?
F28'de psikotik tablo belirli özellikleriyle tanımlanmıştır ama bilinen başlıklara uymaz. F29 ise psikoz olduğu bilinen ancak türü hakkında yeterli bilgi bulunmayan ya da henüz belirlenmemiş durumlar için kullanılır.