ICD-10 · F60-F69 Erişkin kişilik ve davranış bozuklukları

F66 Tanı Kodu: Cinsel gelişim ve oryantasyonla bağlantılı psikolojik ve davranışsal bozukluklar

DSÖ ICD-10 İngilizce adı: Psychological and behavioural disorders associated with sexual development and orientation

Hazırlayan: Psikiyatri Rehberi Editör Ekibi · Son güncelleme: 30 Eylül 2026 · Başka bir kod arayın

Kısaca

F66, cinsel gelişim ya da cinsel yönelimle ilgili belirsizlik veya çatışmanın kişide kaygı ve sıkıntı yarattığı durumlar için kullanılır. ICD-10, cinsel yönelimin tek başına bir bozukluk sayılmadığını özellikle belirtir.

F66 alt kodları ve anlamları

Kaydınızda noktadan sonra bir rakam varsa (ör. F66.0) aşağıdaki satırlardan anlamını bulabilirsiniz.

KodAnlamı
F66.0 Cinsel olgunlaşma bozukluğuSexual maturation disorderKişinin cinsel kimliği ya da yönelimi konusundaki belirsizlik nedeniyle kaygı veya çökkünlük yaşamasıdır; en sık ergenlik ve genç yetişkinlik döneminde görülür.
F66.1 Egodistonik cinsel yönelimEgodystonic sexual orientationKişinin cinsel kimliği ya da yönelimi konusunda şüphesi olmadığı hâlde, eşlik eden ruhsal sıkıntılar nedeniyle bunun farklı olmasını istemesidir.
F66.2 Cinsel ilişki bozukluğuSexual relationship disorderCinsel kimlik ya da tercihle ilgili farklılıkların bir partnerle ilişki kurmayı veya sürdürmeyi zorlaştırmasıdır.
F66.8 Diğer psikoseksüel gelişme bozukluklarıOther psychosexual development disordersYukarıdaki başlıklara uymayan diğer psikoseksüel gelişim sorunları içindir.
F66.9 Psikoseksüel gelişme bozukluğu, tanımlanmamışPsychosexual development disorder, unspecifiedPsikoseksüel gelişimle ilgili bir sorun belirtilen ancak türü yazılmamış durumlardır.

F66 ne demek?

Bu kodun en önemli notu, DSÖ'nün ICD-10'da açıkça yazdığı şu ilkedir: cinsel yönelim tek başına bir bozukluk olarak görülmemelidir. F66, yönelimin kendisini değil; kişinin cinsel gelişimi, kimliği ya da yönelimiyle ilgili yaşadığı belirsizlik, çatışma veya ilişki güçlüğünün yarattığı ruhsal sıkıntıyı kayda geçirmek için kullanılır.

Örneğin bir ergen ya da genç yetişkin, cinsel kimliği ya da yönelimi konusundaki belirsizlik nedeniyle yoğun kaygı ve çökkünlük yaşayabilir. Bir başka kişi yönelimini net olarak bilse de çevre baskısı ya da iç çatışmaları nedeniyle bunun farklı olmasını isteyebilir ve bu istek derin bir sıkıntıya dönüşebilir. Bazı kişilerde ise kimlik ya da tercih farklılıkları, bir partnerle ilişkiyi kurmayı ve sürdürmeyi zorlaştırabilir. Bu tablolar ICD-10'da ayrı alt kodlarla gösterilir. Bu tür sıkıntılar yalnızlık, okul ya da iş yaşamından geri çekilme ve aile ilişkilerinde gerginlikle birlikte görülebilir.

Psikiyatrik ya da psikolojik desteğin amacı kişinin yönelimini değiştirmek değil; kaygıyı azaltmak, kişinin kendini anlamasına ve kabul etmesine yardımcı olmak, aile ve ilişki sorunlarıyla baş etmesini desteklemektir. Eşlik eden depresyon, kaygı ya da kendine zarar verme düşünceleri varsa bunlar ayrıca ele alınır; hayati tehlike durumunda 112 aranmalıdır.

Sık görülen belirtiler

  • Cinsel kimlik ya da yönelimle ilgili yoğun belirsizlik
  • Bu belirsizliğe bağlı kaygı ve çökkünlük
  • Yönelimin farklı olmasını isteyip bununla çatışma yaşama
  • Partnerle ilişki kurmakta ya da sürdürmekte güçlük
  • Aile ve çevre tepkisi nedeniyle içe kapanma

Bu belirtilerden bazılarını yaşamak tek başına bu tanının konduğu anlamına gelmez; değerlendirmeyi bir uzman yapar.

Hangi uzmana başvurmalı?

Bu gruptaki durumlarda değerlendirme ve gerekirse ilaç tedavisi için psikiyatrist, konuşma terapisi (psikoterapi) için psikolog ile çalışılabilir. Çoğu zaman ikisi birlikte yürütülür.

Uzman

Size uygun uzmanı birkaç soruyla bulun Hangi uzmana gitmeliyim?

Sık sorulan sorular

F66 kodu cinsel yönelimimin hastalık sayıldığı anlamına mı gelir?

Hayır. ICD-10, cinsel yönelimin tek başına bir bozukluk olarak görülmemesi gerektiğini açıkça belirtir. F66 yalnızca bu konuyla ilgili yaşanan kaygı, çatışma ya da ilişki güçlüğünü tanımlamak için kullanılır.

Bu kodla hangi uzmandan destek alınır?

Psikiyatristler ve psikologlar bu konuda destek verir. Amaç kişiyi değiştirmek değil, yaşadığı sıkıntıyı azaltmak ve kendi yaşamını daha rahat sürdürmesine yardımcı olmaktır.