Desipram Nedir? Desipramin Ne İşe Yarar, Yan Etkileri

Yayımlanma: Nasıl hazırlıyoruz? Yorum yaz
Paylaş
🎧 Makaleyi sesli dinleyin -- dk okuma süresi

Kısaca

Desipram, etken maddesi desipramin olan ve depresyonun ağır biçimlerinde kullanılan trisiklik bir antidepresandır. Beyinde noradrenalinin geri alımını engeller; tam etkisi iki üç haftada ortaya çıkar. Kalp ritmini etkileyebildiği için kalp hastalarında dikkat gerekir, gebelikte ve emzirmede kullanılmaz, fazla alındığında hayati tehlike yaratır.

Desipram, etken maddesi desipramin olan ve trisiklik antidepresanlar grubunda yer alan reçeteli bir ilaçtır. Ağır depresyonda, bipolar bozukluğun depresif döneminde ve psikotik özellikli depresyonda kullanılır. Türkiye'de 25 mg ve 50 mg'lık tablet olarak bulunur. Kalbe etkileri ve doz aşımında yarattığı tehlike nedeniyle yakın hekim takibi gerektirir.[3]

Desipram Nedir? Desipramin Ne İşe Yarar, Yan Etkileri

Bu yazıda Desipram'ın hangi durumlarda verildiğini, dozunu, kalp ve EKG uyarılarını, antidepresanlarla etkileşimini, yan etkilerini ve nasıl bırakıldığını anlattık. Depresyonun ağır biçimleri için şiddetli depresyon yazımıza bakabilirsiniz.

Desipram Ne İşe Yarar?

Ürün bilgisine göre Desipram; iç kaynaklı (endojen) depresyonda, manik-depresif hastalığın depresif döneminde, ileri yaşta başlayan melankolide ve psikotik depresyonda kullanılır. Psikotik olmayan nedenlerle ortaya çıkan depresif nevroz tablolarında da uygulanabilir. Bu kullanım alanlarının çoğu, depresyonun ağır ve uzun süren biçimlerini kapsar. Çocuklarda kullanılması önerilmez.[1]

Bipolar bozukluğu olan hastalarda tek başına antidepresan kullanımı mani ya da hipomaniye geçişi tetikleyebileceği için ürün bilgisi bu hastalarda tek ilaçla tedaviden kaçınılmasını ister. Bu nedenle tedaviden önce ailede bipolar bozukluk öyküsü sorulur.[1] Bu ayrım için bipolar depresyon yazımıza göz atabilirsiniz.

Desipram Nasıl Etki Eder?

Desipramin, beyindeki sinir uçlarında noradrenalin adlı ileti maddesinin geri alımını engelleyerek düzeyini artırır. Ürün bilgisine göre MAO inhibitörü değildir ve doğrudan uyarıcı etkisi yoktur. İlk etkiler en erken iki ile beş gün içinde görülebilir, tam etki ise genellikle tedavinin ikinci ile üçüncü haftasında ortaya çıkar.[1]

Aynı gruptaki diğer trisiklik antidepresanlara göre ağız kuruluğu, kabızlık gibi antikolinerjik yan etkileri ve uyku yapma etkisi daha hafiftir; ayağa kalkınca tansiyon düşmesi riski ise ortadır. Aynı gruptaki ilaçlar için Laroxyl yazımıza ve Anafranil yazımıza bakabilirsiniz.[1]

Desipram Nasıl Kullanılır, Dozu Nedir?

Tedaviye düşük dozla başlanır ve doz, hastanın toleransına ve yanıtına göre yavaş yavaş artırılır. Yetişkinlerde önerilen günlük doz 100–200 mg'dır; ağır durumlarda aşamalı olarak 300 mg'a çıkılabilir ve bu dozda tedavi hastanede başlatılır. Günlük 300 mg'ın üstü önerilmez.[1]

GrupGünlük dozEn yüksek
Yetişkin100–200 mg300 mg (hastanede başlanır)
Yaşlı ve zayıf hasta25–100 mg150 mg
ÇocukÖnerilmez—

Başlangıçta günlük doz tek seferde ya da ikiye bölünerek, sürdürme döneminde ise düzenli kullanımı kolaylaştırmak için tek doz olarak verilir. Aynı dozu alan kişiler arasında kandaki ilaç düzeyi 36 kata kadar farklı olabildiği için ürün bilgisi, doz ayarında kandaki desipramin düzeyinin ölçülmesini en iyi yöntem olarak gösterir.[1]

Böbrek ya da karaciğer yetmezliğinde dikkatli kullanılır. Belirtiler düzeldikten sonra tedavi bir süre, düzelmeyi koruyan en düşük dozla sürdürülür. Ayakta tedavi görenlere hastanede yatanlara göre daha düşük doz verilir. Bir doz unutulursa çift doz alınmaz.[1][2]

Desipram Kalbi Etkiler mi?

Evet. Trisiklik antidepresanlar kalbin iletim sistemini etkileyebilir; ürün bilgisi zehirlenmenin en önemli bulgusunun EKG'de QRS ve QT sürelerinin uzaması olduğunu belirtir. Bu nedenle kalp krizi geçirmiş, inme öyküsü, hızlı kalp atımı ya da ileti bozukluğu olanlarda ve ailesinde ani ölüm öyküsü bulunanlarda çok dikkatli kullanılır.[1]

Beyaz örtü üzerinde duran siyah beyaz bir steteskop

Kalp krizinden hemen sonraki dönemde ve kontrol altında olmayan kalp yetmezliğinde Desipram kullanılmaz. QT süresini uzatan bazı ritim ilaçları ve antibiyotiklerle birlikte ritim bozukluğu riski artar. Planlı ameliyatlardan önce, ameliyat sırasında tansiyon yükselmesi bildirildiği için ilaç bırakılır. Tiroit hormonu kullananlarda ve tiroit bezi aşırı çalışanlarda da dikkat gerekir.[1]

Desipram'ın Yan Etkileri Nelerdir?

Ürün bilgisinde ağız kuruluğu, kabızlık, bulanık görme, idrar yapmada güçlük, terleme, baş dönmesi, uyuşukluk, titreme, uykusuzluk, bulantı, kilo değişimi ve ışığa duyarlılık gibi yan etkiler sayılır. Cinsel istekte değişiklik, sertleşme sorunu, memeden süt gelmesi ve kan şekerinde dalgalanma da görülebilir.[1]

Nadiren kemik iliği baskılanabilir; ateş ya da boğaz ağrısı olursa tam kan sayımı yapılır. Nöbet eşiğini düşürebildiği için nöbet geçirmiş, beyin hasarı olan ya da alkol sorunu bulunan kişilerde son derece dikkatli kullanılır. Kandaki sodyum da düşebilir.[1]

Desipram Ruh Hâlini Etkiler mi?

Antidepresanlar 24 yaşın altındaki gençlerde intihar düşünce ve davranışlarını artırabilir; özellikle ilk bir iki ayda ve doz değişikliklerinde hasta ailesiyle birlikte yakından izlenir. Huzursuzluk, saldırganlık, dürtüsellik, hipomani, zihin karışıklığı ve psikozun alevlenmesi de bildirilmiştir. Elektroşok tedavisi planlanan hastalarda bu tedaviye ait riskleri artırabileceği için hekim bilgilendirilmelidir.[1]

Desipram Hangi İlaçlarla Birlikte Kullanılmaz?

MAO inhibitörü antidepresanlarla birlikte kullanılmaz; MAO inhibitörü bırakıldıktan sonra en az iki hafta beklenir ve Desipram'a düşük dozla başlanır. Antibiyotik linezolid ve metilen mavisi ile de birlikte kullanımdan kaçınılır. Alkol, greyfurt suyu, kediotu, sarı kantaron ve kava gibi bitkiler de tedavi süresince kullanılmamalıdır.[1]

Fluoksetin, paroksetin, sertralin, sitalopram, essitalopram, fluvoksamin, duloksetin ve bupropion gibi antidepresanlar, ayrıca antipsikotikler, lityum, valproat ve metilfenidat desipramin düzeyini artırabilir. Karbamazepin ve barbitüratlar ise düzeyi düşürebilir. Bu nedenle birlikte kullanılan her ilaç hekime söylenmelidir.[1]

Desipram Fazla Alınırsa Ne Olur?

Trisiklik antidepresanların doz aşımı hayati tehlike yaratabilir. Ürün bilgisine göre ağız kuruluğu, büyümüş göz bebekleri, ateş ve idrar tutulmasının yanında huzursuzluk, hayal görme, nöbet ve komaya kadar ilerleyen bilinç kaybı görülebilir. Kalp ritim bozuklukları, kalp bloğu ve kalp durması en tehlikeli sonuçlardır.[1]

Fazla ilaç alındığından şüphelenildiğinde belirti beklemeden 112 aranmalıdır. Ürün bilgisi, özellikle tedavinin ilk aylarında hastanın ailesi tarafından yakından izlenmesini ister.[1] İntihar düşüncesi olan kişilerde ilacın aile tarafından saklanıp verilmesi bu riski azaltmaya yardımcı olabilir.

Desipram Nasıl Bırakılır?

Uzun süre yüksek dozda kullanıldıysa ilaç birden kesilmez. Kullanma talimatına göre ani bırakmada bulantı, baş ağrısı, yorgunluk ve karın ağrısı görülebilir; bu belirtiler bağımlılık anlamına gelmez. Azaltmanın birkaç hafta içinde yapılması, uzun süredir tedavi görenlerde ise dört ile altı aya yayılması önerilir.[2] Genel ilkeler için antidepresan bırakma yazımıza bakabilirsiniz.

Desipram Gebelikte ve Emzirirken Kullanılır mı?

Hayır. Ürün bilgisinde Desipram'ın gebelik kategorisi X olarak verilir; gebelikte kullanıldığında ciddi doğum kusurlarına yol açtığından şüphelenildiği için gebelikte kullanılmaz. Çocuk doğurma çağındaki kadınların tedavi boyunca etkili bir doğum kontrol yöntemi kullanması önerilir. İlaç anne sütüne geçtiği için emzirme döneminde de kullanılmaz.[1]

Sık Sorulan Sorular

Desipram uyku yapar mı?

Uyku yapma etkisi diğer antidepresanlara göre düşüktür, ancak uyuşukluk yapabilir; ürün bilgisi tedavi süresince araç ve makine kullanılmamasını önerir.[1]

Desipram mı SSRI mı daha etkili?

Karşılaştırmalı çalışmalar trisikliklerle SSRI grubunun genel etkinliğinin benzer olduğunu, yan etki nedeniyle bırakmanın ise trisikliklerde daha sık görüldüğünü göstermiştir.[4]

Desipram neden ilk tercih değildir?

Güncel kılavuzlar, doz aşımında daha güvenli olan yeni antidepresanları genellikle ilk sırada önerir; trisiklikler daha çok özel durumlarda tercih edilir.[5]

Belirtilerinizi depresyon testi ve ilacım işe yarıyor mu testi ile gözden geçirebilir, yetişkin psikiyatrisi uzmanlarımızla görüşebilirsiniz. Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; Desipram kullanırken yeni bir ilaca başlamadan önce mutlaka hekiminize danışın.

Bu yazı hakkında ne düşünüyorsunuz?

Henüz yorum yok; ilk yorumu siz yazabilirsiniz. Düşüncenizi ya da deneyiminizi birkaç cümleyle paylaşabilirsiniz. Takma ad kullanabilirsiniz; telefon ya da adres yazmayın, yorumunuz herkese açık yayımlanır.

E-posta ya da telefon istemiyoruz. Yorumunuz editör ekibimiz okuduktan sonra yayımlanır.

Kendinizi güvende hissetmiyorsanız yorum yazmak yerine hemen 112'yi arayın.

Yazan: Psikiyatri Rehberi Editör Ekibi Yayımlanma: 22 Kasım 2026, 16:25 Nasıl hazırlıyoruz?

Kaynaklar ve ileri okuma

Bu yazı hazırlanırken aşağıdaki resmi ürün bilgileri, tanı sınıflandırmaları ve tedavi kılavuzları temel alınmıştır. İlaç kullanımıyla ilgili her karar için hekiminize danışın.

  1. DESIPRAM 25 mg tablet – Kısa Ürün Bilgisi (KÜB) — Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu (2015)
  2. DESIPRAM 25 mg tablet – Kullanma Talimatı — Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu (2015)
  3. Ruhsatlı Beşeri Tıbbi Ürünler Listesi (16.10.2026) — Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu (2026)
  4. Anderson IM. Selective serotonin reuptake inhibitors versus tricyclic antidepressants: a meta-analysis of efficacy and tolerability — Journal of Affective Disorders (2000)
  5. Cleare A, Pariante CM, Young AH ve ark. Evidence-based guidelines for treating depressive disorders with antidepressants: a revision of the 2008 British Association for Psychopharmacology guidelines — Journal of Psychopharmacology (2015)

Bu yazı nasıl hazırlandı?

Bu yazı Psikiyatri Rehberi Editör Ekibi tarafından; resmi ürün bilgileri, tanı sınıflandırmaları ve güncel tedavi kılavuzları esas alınarak hazırlanmıştır. Bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için sizi muayene eden hekime başvurun.

Yayımlanma: 22.11.2026 Yayın ilkelerimiz Sorumluluk reddi

Tıbbi sorumluluk reddi. Bu yazı yalnız bilgilendirme amaçlıdır; profesyonel tıbbi tavsiye, tanı ya da tedavinin yerine geçmez. Sağlığınızla ilgili sorularınız için bir sağlık profesyoneline başvurun.

Acil durumda: Kendinize ya da başkasına zarar verme düşünceniz varsa hemen 112'yi arayın ya da en yakın acil servise gidin.