Norodol (Haloperidol) Damla Nedir, Ne İşe Yarar? Yan Etkiler

Norodol damla, özellikle ani başlayan huzursuzluk, saldırganlık, hayal görme ya da yaşlılarda gece zihin karışıklığı gibi durumlarda reçete edilen, psikiyatrinin en eski ve en bilinen ilaçlarından biridir. Damla şeklinde olduğu için dozu küçük adımlarla ayarlanabilir. Bu yazıda Norodol'un ne işe yaradığını, nasıl kullanıldığını ve dikkat edilmesi gereken yan etkilerini kullanma talimatına dayanarak anlatıyoruz.

Norodol Nedir?

Norodol, etken maddesi haloperidol olan ve antipsikotik grubuna ait, reçeteyle satılan bir ilaçtır. Damla formunun her mililitresinde 2 mg haloperidol bulunur ve berrak, renksiz bir çözeltidir; amber renkli, damlalıklı şişede satılır. Haloperidolün ayrıca hastanede kullanılan iğne formu ve uzun etkili depo iğne formları da vardır.

Haloperidol, beyinde dopamin adlı kimyasalın etkisini güçlü biçimde engelleyen "birinci kuşak" ya da "tipik" antipsikotiklerdendir. Bu güçlü etkisi sanrı, hayal görme ve aşırı heyecanı hızla azaltırken, hareket sistemiyle ilgili yan etkilerin de daha sık görülmesine yol açar. Yeni kuşak ilaçlar için Risperdal ve Abizol yazılarımıza bakabilirsiniz.

Norodol sakinleştirici mi?

Norodol sakinleştirici grubunda değil, antipsikotik grubundadır. Aşırı heyecan, huzursuzluk ve saldırganlığı azalttığı için sakinleştirici etkisi görülür, ancak kaygı ya da uykusuzluk için kullanılan bir ilaç değildir. Kaygı için kullanılan sakinleştiricilerden farklı olarak bağımlılık yapmaz, fakat hareket ve kalp ritmiyle ilgili yan etkileri nedeniyle yalnız hekim önerisiyle kullanılır.

Norodol Ne İşe Yarar?

Kullanma talimatına göre Norodol; zihin karışıklığı, hayal görme, sanrı, aşırı şüphecilik, aşırı coşku, heyecan, huzursuzluk ve aşırı saldırganlık gibi durumların tedavisinde kullanılır. Bunun yanında Tourette sendromu ve kontrol edilemeyen hareketler, yani tikler ile diğer yöntemlerle geçmeyen, sürekli devam eden hıçkırıklarda da kullanılabilir.

Şizofreni için şizofreni rehberimize, mani için bipolar bozukluk yazımıza, tikler için tik bozukluğu yazımıza bakabilirsiniz.

Norodol yaşlılarda neden verilir?

Yaşlılarda Norodol çoğunlukla hastane yatışı, ameliyat ya da enfeksiyon sonrası ortaya çıkan ani zihin karışıklığında, yani deliryumda, kısa süreli ve düşük dozda kullanılır. Kullanma talimatı, antipsikotiklerin bunamaya bağlı psikozu olan yaşlılarda ölüm riskini artırabildiğini belirtir. Bu nedenle yaşlılarda en düşük doz, en kısa süre ve yakın izlem esastır. Ayrıntı için deliryum yazımıza bakabilirsiniz.

Norodol Damla Nasıl Kullanılır?

Kullanma talimatına göre yetişkinlerde başlangıç dozu 1,5 ile 5 mg, yani 15 ile 50 damla arasındadır ve bu doz günde iki ya da üç kez alınır. Belirtiler düzeldikçe hekim dozu azaltabilir. Damla aç ya da tok karnına alınabilir. Doz; yaşa, belirtilerin şiddetine, diğer hastalıklara ve önceki ilaç yanıtına göre hekim tarafından belirlenir.

Norodol damla nasıl sayılır?

Damlalıklı şişe dik tutularak damlalar yavaşça ve tek tek sayılır; gerekirse bir kaşık ya da az miktarda suyun içine damlatılabilir. Damla sayısını tahminle değil, sayarak ölçmek önemlidir; çünkü birkaç damlalık fark bile özellikle çocuklarda ve yaşlılarda etkiyi değiştirebilir. Doz konusunda emin değilseniz eczacınıza sorun.

Norodol'un Yan Etkileri Nelerdir?

Kullanma talimatına göre Norodol'un çok yaygın yan etkileri huzursuzluk, uykusuzluk ve baş ağrısıdır. Titreme, kas sertliği, yüz ifadesinde azalma, yavaş hareket etme, ayakları sürüyerek yürüme, uyku hâli, ayağa kalkınca baş dönmesi ve bulanık görme yaygındır. Ağız kuruluğu, kabızlık, bulantı ve idrar yapmada güçlük de görülebilir.

Norodol kas kasılması yapar mı?

Evet, yapabilir: haloperidol boyunda, dilde, çenede ani kasılmalara, gözlerin yukarı kaymasına, yerinde duramamaya, titreme ve kas sertliğine yol açabilir. Kullanma talimatı bu belirtiler görülürse ek bir ilaç verilebileceğini belirtir; bu amaçla sıklıkla biperiden kullanılır. Ayrıntı için Akineton yazımıza bakabilirsiniz. Ani ve ağrılı kasılmalarda gecikmeden hekime başvurun.

Hangi yan etkilerde hemen doktora gidilmeli?

Yüksek ateş, terleme, kas katılığı, hızlı kalp atışı ve bilinç bulanıklığı nöroleptik malign sendrom denen nadir ama ciddi bir tepkinin belirtisi olabilir. Çarpıntı, bayılma, yüzde ya da boğazda ani şişme, bacakta ağrılı şişlik ya da nefes darlığı da acil durumdur. Bu belirtilerde ilacı almayı bırakıp hemen 112'yi arayın.

Norodol'u Kimler Kullanmamalı?

Kullanma talimatına göre haloperidole alerjisi olanlar, kalp ritim bozukluğu ya da kalp atışında belirgin yavaşlama yapan bir kalp hastalığı olanlar, kalp atışını etkileyen ilaç kullananlar, kandaki potasyumu çok düşük olanlar, Parkinson hastaları, beynin bazal ganglion bölgesini etkileyen bir hastalığı olanlar ve bilinci azalmış kişiler Norodol kullanmamalıdır.

• Dikkatli kullanım gerekenler: Kalp hastalığı ya da ailede ani kalp ölümü öyküsü olanlar
• İnme geçirmiş ya da inme riski yüksek olanlar, bunaması olan yaşlılar
• Kanında mineral düzeyleri düşük olanlar, uzun süredir düzenli beslenemeyenler
• Karaciğer ya da böbrek sorunu olanlar, epilepsi hastaları
• Depresyonu, tiroid sorunu ya da böbreküstü bezi tümörü olanlar
• Toplardamarda pıhtı öyküsü olanlar

Kullanma talimatına göre hekim tedavi öncesinde ve sırasında EKG ve kanda mineral düzeyi ölçümü isteyebilir.

Norodol hamilelikte ve emzirirken kullanılır mı?

Kullanma talimatına göre gebeliğin son döneminde antipsikotik kullanan annelerin bebeklerinde doğumdan sonra kas sertliği, titreme, uyku hâli, solunum ve beslenme sorunları görülebilir; Norodol gebelikte ancak hekim gerekli görürse kullanılır. Az miktarda anne sütüne geçebildiği için emzirme döneminde kullanılmamalıdır. Hamilelik planlıyorsanız hekiminize danışın.

Norodol Hangi İlaçlarla Etkileşir?

Kullanma talimatına göre Norodol; sakinleştiriciler, güçlü ağrı kesiciler, kalp ritmi ilaçları, bazı antidepresanlar, sara ilaçları, tansiyon ilaçları ve Parkinson ilaçlarıyla etkileşebilir. Lityumla birlikte kullanılıyorsa özel izlem gerekir. Fluoksetin, paroksetin, karbamazepin, rifampisin ve bazı antibiyotikler de Norodol'un kandaki düzeyini artırıp azaltarak değiştirebilir.

Lityum hakkında ayrıntı için Lithuril yazımıza bakabilirsiniz.

Norodol Nasıl Bırakılır?

Kullanma talimatına göre hekim başka türlü önermedikçe Norodol tedavisi kademeli olarak sonlandırılmalıdır. Ani bırakma bulantı, kusma ve uyku güçlüğüne yol açabilir; asıl hastalık belirtilerinin geri gelme riski de artar. Kendinizi iyi hissetseniz bile ilacı hekiminize danışmadan bırakmayın. Alkol dikkat kaybını artırdığı için tedavi süresince alkolden kaçınmak en güvenlisidir.

Fazla Norodol Alınırsa Ne Olur?

Fazla Norodol alındığında belirgin kas sertliği, titreme, aşırı uyku hâli, tansiyon düşmesi ve kalp ritim bozuklukları gelişebilir. Kullanma talimatı, gerekenden fazla alındığında hemen bir doktorla konuşulmasını ya da en yakın hastaneye başvurulmasını ister. Özellikle çocukların yanlışlıkla içmesi ciddi bir durumdur ve gecikmeden müdahale gerektirir.

Fazla ilaç alındığından şüpheleniliyorsa hemen 112'yi arayın ve şişeyi yanınıza alın. Ulusal Zehir Danışma Merkezi'ne 114'ten ulaşabilirsiniz. Şişeyi çocukların ulaşamayacağı yerde, 25°C'nin altında ve orijinal ambalajında saklayın.

Sık Sorulan Sorular

Norodol uyku yapar mı?

Uyku hâli yaygın yan etkiler arasındadır. Bazı kişilerde ise tersine huzursuzluk ve uykusuzluk görülebilir.

Norodol bağımlılık yapar mı?

Haloperidol bağımlılık yapan bir ilaç değildir. Yine de birden bırakılmaz, hekim kontrolünde azaltılır.

Norodol kilo aldırır mı?

Kullanma talimatında kilo değişikliği yaygın olmayan yan etkiler arasındadır. Yeni kuşak bazı antipsikotiklere göre kilo etkisi genellikle daha azdır.

Norodol çocuklarda kullanılır mı?

Hekim uygun görürse kullanılabilir. Doz kiloya göre hesaplanır ve günde 100 damlayı geçmez.

Norodol ile araç kullanılır mı?

Dikkat ve tepki süresini etkileyebilir. Kullanma talimatı araç kullanmadan önce hekime danışılmasını önerir.

Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; Norodol'un size ya da yakınınıza uygunluğu, dozu ve süresi yalnızca muayene eden hekim tarafından belirlenir. Yüksek ateşle kas katılığı, bayılma ya da fazla ilaç alımında 112'yi, zehirlenme danışmanlığı için 114'ü arayın.