Psikiyatri neden kan tahlili ister, psikiyatri kanda neye bakar?
Psikiyatri kan tahlilini iki nedenle ister: ruhsal belirtilere yol açabilecek bedensel nedenleri dışlamak ve ilaç tedavisinin güvenli olup olmadığını izlemek. Kanda genellikle tiroit hormonları, B12 ve D vitamini, kansızlık için kan sayımı, şeker, karaciğer ve böbrek değerleri, bazı ilaçlarda ise ilacın kandaki düzeyi kontrol edilir [1][2].
Bedensel nedenleri dışlamak
Bazı bedensel sorunlar depresyon, kaygı, yorgunluk ya da unutkanlık gibi ruhsal belirtilere çok benzeyen tablolar oluşturabilir:
- Tiroit bezinin az ya da fazla çalışması: Keyifsizlik, yorgunluk, çarpıntı, kaygı
- B12 ve D vitamini eksikliği: Halsizlik, unutkanlık, keyifsizlik
- Kansızlık: Yorgunluk ve odaklanma güçlüğü
- Şeker ve elektrolit bozuklukları: Huzursuzluk, bilinç değişiklikleri
Bu nedenle özellikle ilk değerlendirmede ve yeni başlayan belirtilerde tahlil istenmesi olağandır [1][2].
İlaç tedavisini izlemek
- Lityum ve valproat gibi ilaçlarda: Kandaki ilaç düzeyi, böbrek, karaciğer ve tiroit değerleri düzenli kontrol edilir.
- Bazı antipsikotiklerde: Şeker, kolesterol ve kilo izlenir.
- Klozapin gibi özel ilaçlarda: Kan sayımı sık aralıklarla yapılır.
Hangi durumlarda ek inceleme istenebilir?
Tahlillerin yanı sıra bazı durumlarda ek incelemeler de istenebilir. Ani başlayan bellek sorunları, bilinç değişiklikleri, ilk kez ileri yaşta ortaya çıkan ruhsal belirtiler ya da nörolojik bulgular varsa beyin görüntülemesi veya beyin dalgalarının ölçüldüğü bir inceleme planlanabilir. Bazı ilaçlara başlamadan önce kalp ritmini görmek için elektrokardiyografi çekilebilir. Bu incelemelerin amacı, tedavinin hem doğru hem güvenli olmasını sağlamaktır [1].
Sık sorulanlar
Kan tahlili ruhsal hastalığı gösterir mi?
Hayır. Depresyon ya da kaygı gibi hastalıkların tanısını koyan bir kan testi yoktur; tahliller benzer belirtilere yol açan bedensel nedenleri araştırmak ve ilaç güvenliğini izlemek içindir.
Aç karnına mı verilmeli?
Şeker ve kolesterol bakılacaksa genellikle aç karnına verilir; hekiminiz ya da laboratuvar size bilgi verir.
Tahliller ne sıklıkla tekrarlanır?
Kullandığınız ilaca göre değişir; bazı ilaçlarda birkaç ayda bir, bazılarında yılda bir kontrol yeterlidir.
Tahlillerim normal çıktı, yine de tedavi gerekir mi?
Evet, gerekebilir. Normal sonuçlar bedensel bir nedeni büyük ölçüde dışlar; ruhsal belirtiler sürüyorsa tedavi planı buna göre yapılır.
İlk görüşmede neler konuşulduğunu psikiyatri ilk görüşmede ne sorar yanıtımızda anlattık. Tahlil ve tedavi planı için ilinizdeki psikiyatristlere sitemizden ulaşabilirsiniz.
Bu konuda ücretsiz testler
Birkaç dakikada çözebilir, kendinizi daha iyi tanıyabilirsiniz. Testler tanı koymaz.
Psikoloğa Gitmeli miyim Testi
Ruh halinizdeki dalgalanmaların günlük yaşamınızı ne kadar etkilediğini ve profesyonel bir desteğin size...
5 dk · ÜcretsizTesti çöz
Bende Psikolojik Sorun Var Mı Testi
Ruh halinizi, stres seviyenizi ve günlük işlevselliğinizi anlamanıza yardımcı olan kapsamlı farkındalık t...
5 dk · ÜcretsizTesti çöz
İlacım İşe Yarıyor mu? Tedavi Yanıtı Testi
Kullandığınız psikiyatri ilacından beklediğiniz yararı görüyor musunuz? Bu test, tedaviye yanıtınızı beş...
5 dk · ÜcretsizTesti çöz
Kaynaklar
Bu yanıt genel bilgilendirme amaçlıdır; kişiye özel muayene, tanı ya da tedavinin yerini tutmaz. Belirtileriniz sürüyorsa bir ruh sağlığı uzmanına başvurun. İlacınızı hekiminize danışmadan bırakmayın ya da dozunu değiştirmeyin. Kendinize ya da bir başkasına zarar verme düşünceniz varsa hemen 112'yi arayın.
