İlaçlar ve Tedavi Hakkında Sık Sorulan Sorular

Hidroksizin uyku hâli yapabilen bir ilaçtır, bu yüzden içtiğiniz akşamlar daha iyi uyumanız şaşırtıcı değil. Ancak bir uyku ilacı olarak uzun süreli kullanılması önerilmez. Kalp ritmi üzerindeki olası etkileri nedeniyle de en düşük etkili dozda ve mümkün olan en kısa süre kullanılması tavsiye edilir. Uyku sorununuz sürüyorsa bunu doktorunuzla ayrıca konuşun. Uykusuzluk için ilaçsız yöntemler ve altta yatan nedenin tedavisi daha kalıcı sonuç verir.

Tranko Buskas'ın nasıl ve ne zaman alınacağı, doktorunuzun önerisine ve prospektüsteki bilgiye göre belirlenmelidir. Emin olmadığınız durumda eczacınıza sormanız en kolay yol. İlacın kramp çözücü ve sakinleştirici etkisi genellikle kısa sürede başlar. İçindeki sakinleştirici madde uyku hâli yapabileceği için sınav sırasında dikkatinizi etkileyebilir. Bunu doktorunuzla konuşun. Sınav stresi sık tekrarlıyorsa, kalıcı çözüm için bir psikologla çalışmak da faydalı olur.

Tranko Buskas'ın içindeki medazepam bir benzodiazepindir. Bu grup ilaçlar uzun süre ve düzenli kullanıldığında bağımlılık ve alışma geliştirebilir. Uyku hâli, dikkat azalması ve özellikle yaşlılarda düşme riski diğer önemli yan etkilerdir. İçmediğinizde huzursuz olmanız alışmanın bir işareti olabilir. Lütfen ilacı aniden bırakmayın, bu yoksunluk belirtilerine yol açabilir. Bir doktorla görüşüp güvenli bir azaltma planı yapın ve mide kramplarınızın asıl nedenini birlikte araştırın.

Evet, Tranko Buskas iki etken madde içerir: kramp çözücü hiyosin-N-butilbromür ve bir benzodiazepin olan medazepam. Medazepam sakinleştirici bir maddedir, bu yüzden ilaç reçeteyle verilir ve uzun süreli kullanımı önerilmez. Stresle birlikte gelen mide krampları sık görülür, ama bunun nedenini bir doktorun değerlendirmesi önemli. Annenizin ilacını kullanmak yerine bir doktora başvurun. Stresle ilgili belirtiler sık tekrarlıyorsa bir psikiyatrist ya da psikologdan da destek alabilirsiniz.

Rexapin'in etken maddesi olan olanzapin, şizofreni ve bipolar bozukluk dışında, doktorların bazı durumlarda düşük dozlarda başka amaçlarla da kullandığı bir ilaçtır. Örneğin yoğun huzursuzluk, ciddi uykusuzluk ya da antidepresan tedaviyi destekleme amacıyla verilebilir. Sakinleştirici ve uyku düzenleyici etkisi genellikle kısa sürede hissedilir. İlacın size neden verildiğini doktorunuza sormanız çok doğal bir hakkınız. Bu bilgi kaygınızı azaltacak ve tedaviye uyumunuzu kolaylaştıracaktır.

Olanzapin, kilo artışı ve kan şekeri, kolesterol gibi metabolik değişikliklerle ilişkili olduğu bilinen bir ilaçtır. Yaşadığınız durum bu yüzden sık görülür ve dikkat gerektirir. İlacı kendi kararınızla bırakmayın, ama bu konuyu doktorunuzla mutlaka konuşun. Düzenli kilo, bel çevresi, kan şekeri ve kolesterol takibi yapılmalı. Beslenme düzeni ve günlük egzersiz kilo artışını yavaşlatır. Gerekirse doz ayarlaması ya da metabolik açıdan daha avantajlı bir ilaca geçiş değerlendirilebilir.

Rexapin'in etken maddesi olanzapindir. Doz azaltıldığında uykusuzluk, bulantı, terleme ve huzursuzluk gibi geçici belirtiler görülebilir. Bu belirtiler genellikle birkaç gün ile birkaç hafta içinde azalır. Ancak olanzapin genellikle şizofreni ve bipolar bozukluk gibi hastalıklarda kullanıldığı için, bırakma sürecinde hastalığın geri dönüş belirtilerini de dikkatle izlemek gerekir. Belirtileri doktorunuzla paylaşın, gerekirse azaltma daha yavaş yapılabilir. Kendi başınıza ilacı tamamen kesmeyin.

Doğru gözlemlemişsiniz, mirtazapinin uyku ve iştah üzerindeki etkisi genellikle ilk günlerden itibaren hissedilir. Ruh hâli üzerindeki antidepresan etkisi ise genellikle 2 ile 4 hafta arasında, bazen biraz daha uzun sürede ortaya çıkar. Bunun nedeni, iki etkinin beyinde farklı mekanizmalarla gerçekleşmesidir. Uykunuzun düzelmesi iyileşmenin ilk adımı sayılabilir. Doktorunuzun önerdiği süre boyunca düzenli kullanın ve ruh hâlinizdeki değişimi haftalık olarak değerlendirin.

Redepra'nın etken maddesi olan mirtazapin, iştahı artırma ve kilo aldırma etkisiyle bilinen bir antidepresandır. Yaşadığınız durum bu yüzden sık görülür. Uykunuzun düzelmesi önemli bir kazanım, bu yüzden kilo konusunu ilacı bırakmadan ele almak en doğrusu. Gece atıştırmalarını azaltmak için akşam yemeğini doyurucu yapmak, evde şekerli yiyecek bulundurmamak ve düzenli hareket etmek yardımcı olur. Kilo artışı sürerse doktorunuzla doz ya da tedavi seçeneklerini konuşun.

Essitalopram ilk haftalarda bazı kişilerde mide bulantısı ve iştah azalmasına yol açabilir, bu da hafif kilo kaybına neden olabilir. Bu etki çoğu zaman vücut ilaca alıştıkça azalır. İlacı yemekle birlikte almak ve küçük ama sık öğünler yemek bulantıyı hafifletebilir. İştahsızlık uzun sürerse, kilo kaybı devam ederse ya da yeterince sıvı alamıyorsanız doktorunuzu bilgilendirin. İlacı kendi kararınızla bırakmayın.

Secita'nın etken maddesi essitaloprandır. Bu ilaç ilk haftalarda bazı kişilerde uykusuzluk ya da gece sık uyanma, bazılarında ise gündüz uyku hâli yapabilir. Bu etkiler genellikle birkaç hafta içinde azalır. İlacı her gün aynı saatte almak, akşam kafeini sınırlamak ve düzenli bir uyku saati tutmak yardımcı olur. İlacın alınma saatini değiştirmek de işe yarayabilir, bunu doktorunuza danışın. Uyku sorunu sürerse doktorunuzu bilgilendirin.

Paxera'nın etken maddesi olan paroksetin ağır bir ilaç değildir, yaygın kullanılan bir antidepresandır. Ancak vücuttan hızlı atıldığı için aniden bırakıldığında baş dönmesi, elektrik çarpması hissi, huzursuzluk ve uyku sorunları gibi kesilme belirtileri daha belirgin olabilir. Bu yüzden bırakma süreci doktorla birlikte, doz çok yavaş azaltılarak planlanır. Böyle yapıldığında çoğu kişi süreci rahat geçirir. Bu kaygınızı doktorunuzla paylaşın, gerekirse farklı bir ilaç da değerlendirilebilir.

Paroksetin, aynı gruptaki antidepresanlar arasında uzun vadede kilo artışıyla daha sık ilişkilendirilen ilaçlardandır. Yaşadığınız artış bu nedenle beklenmedik değil. Lütfen ilacı kendi kararınızla bırakmayın, çünkü paroksetinde ani bırakma belirgin kesilme belirtilerine yol açabilir. Kilo artışını doktorunuzla konuşun. Gerekirse kilo açısından daha avantajlı bir ilaca kademeli geçiş planlanabilir. Bu arada düzenli öğünler ve günlük yürüyüşler kilonuzu korumanıza yardımcı olur.

Depreks'in etken maddesi fluoksetindir ve reçeteyle verilen bir antidepresandır. Depresyon, obsesif kompulsif bozukluk ve bazı yeme bozukluklarının tedavisinde kullanılır. Başkasına yazılmış bir ilacı kullanmak doğru değildir, çünkü uygun doz, yan etkiler ve diğer ilaçlarla etkileşim kişiye göre değerlendirilmelidir. Ayrıca son kullanma tarihine de dikkat etmek gerekir. Mutsuzluğunuzun nedenini anlamak için bir psikiyatristle görüşmeniz en doğru adım olur.

Zedprex'in etken maddesi olan fluoksetin, birçok kişide uyku yapmaktan çok uyarıcı bir etki gösterir. Bu yüzden ilk haftalarda uykusuzluk ve huzursuzluk görülebilir. Bu nedenle fluoksetin genellikle sabah alınması önerilen bir ilaçtır. İlacı akşam yerine sabah almak uykusuzluğu belirgin şekilde azaltabilir, bu değişikliği doktorunuza danışarak yapın. Uykusuzluk ve huzursuzluk birkaç haftada geçmezse doz ayarlaması için doktorunuzla görüşün.

Essitalopramın etkisi genellikle 2 ile 6 hafta içinde ortaya çıkar. Bazı kişiler ilk haftalarda uyku ve enerjide küçük düzelmeler fark eder, ruh hâlindeki asıl değişiklik ise daha sonra gelir. İyileşme genellikle düz bir çizgi değildir, iyi ve kötü günler bir süre birlikte yaşanabilir. Her gün kendinizi tartmak yerine haftalık olarak değerlendirmek daha gerçekçi olur. Altı hafta sonunda belirgin bir fayda görmezseniz doz ayarlaması için doktorunuzla görüşün.

Essitalopram bazı kişilerde gün içinde uyku hâli, bazılarında ise uykusuzluk yapabilir. Sizin gibi gündüz uyku hâli yaşayanlar için ilacı akşam almak çoğu zaman işe yarar. Önemli olan saati bir kez belirleyip her gün aynı saatte almak. Bu değişikliği yapmadan önce doktorunuza danışmanızı öneririm. Uyku hâli ilk haftalarda belirginse zamanla azalabilir. Araç kullanırken dikkatinizi etkiliyorsa doktorunuzu mutlaka bilgilendirin.

Doz azaltılırken baş dönmesi, gerginlik ve uyku değişiklikleri gibi kesilme belirtileri görülebilir. Bunlar genellikle birkaç gün ile iki hafta içinde hafifler. Hastalığın geri dönüşünde ise belirtiler daha yavaş gelir ve haftalar içinde giderek artar. Bu ayrımı doktorunuz yapabilir. Belirtiler sizi çok zorluyorsa azaltma hızı yavaşlatılabilir. Kendi başınıza dozu tamamen kesmeyin. Bu süreçte düzenli uyku, hafif egzersiz ve sizi destekleyen kişilerle iletişimde kalmak yardımcı olur.

Sertralin, sakinleştiriciler gibi bağımlılık yapan ya da zamanla dozu artırma ihtiyacı doğuran bir ilaç değildir. Ancak aniden bırakıldığında baş dönmesi, huzursuzluk ve uyku sorunları gibi geçici kesilme belirtileri görülebilir. Bu bağımlılık değil, vücudun ilaçsız duruma uyum sürecidir. Bu yüzden bırakma süreci doktorla birlikte, doz kademeli azaltılarak planlanır. Tedavi süresi kişiye göre değişir ve çoğu kişinin ömür boyu kullanması gerekmez. Kaygılarınızı doktorunuzla açıkça konuşun.

Sertralin kilo açısından genellikle nötr kabul edilen antidepresanlardandır, ancak bazı kişilerde uzun kullanımda iştah artışı ve hafif kilo alımı görülebilir. Bazen de ruh hâli düzeldikçe iştahın normale dönmesi kilo artışı gibi algılanır. Lütfen ilacı kendi kararınızla bırakmayın. Düzenli öğünler, şekerli atıştırmalıkları sınırlamak ve haftada birkaç gün yürüyüş yapmak yardımcı olur. Kilo artışı sürerse doktorunuzla konuşun, doz ya da ilaç değişikliği birlikte değerlendirilebilir.

Bir ilacı kullanıyor olmak tek başına ehliyet almaya engel değildir. Sürücü sağlık raporunda, sağlık durumunuzun ve kullandığınız ilaçların araç kullanma güvenliğinizi etkileyip etkilemediği değerlendirilir. Bazı sakinleştiriciler, uyku ilaçları ve uyku hâli yapan diğer ilaçlar dikkat ve refleksleri azaltabilir. Bu yüzden özellikle tedavinin ilk günlerinde ya da doz değişikliklerinde dikkatli olmak gerekir. Kendinizi uykulu hissettiğinizde araç kullanmayın. İlaçlarınızın araç kullanımına etkisini doktorunuza sorun.

Sürekli kafaya takmak ve aynı düşünceleri döndürüp durmak; kaygı bozukluğu, obsesif kompulsif bozukluk ya da depresyonun bir belirtisi olabilir. Bu durumlarda bazı antidepresanlar düşünce döngülerini azaltmaya yardımcı olabilir. Ancak ilacın gerekip gerekmediğine bir psikiyatristin değerlendirmesiyle karar verilmeli. Bilişsel davranışçı terapi de düşünceleri fark etmeyi ve onlara farklı yaklaşmayı öğreterek çok etkili olur. Kendi başınıza bir ilaca başlamak yerine bir uzmanla görüşmenizi öneririm.

Öfkeye özel tek bir ilaç yoktur. Ancak öfkenin altında depresyon, kaygı bozukluğu, dikkat eksikliği, bipolar bozukluk ya da alkol kullanımı gibi nedenler varsa, bu durumların tedavisi öfkeyi de belirgin şekilde azaltır. Bu yüzden ilk adım nedenin anlaşılması. Öfke kontrolü becerileri, bilişsel davranışçı terapi ile öğrenilebilir ve çok etkilidir. Kendi başınıza sakinleştirici kullanmak sorunu çözmez ve bağımlılık riski taşır. Bir psikiyatristle görüşmenizi öneririm.

Stres hayatın bir parçasıdır ve her stres durumu ilaç gerektirmez. Kısa süreli yoğun dönemlerde düzenli uyku, fiziksel aktivite, nefes egzersizleri ve iş yükünü yeniden düzenlemek çoğu zaman yeterli olur. Ancak stres haftalardır sürüyor, uykunuzu, işinizi ve ilişkilerinizi bozuyorsa, altta bir kaygı bozukluğu ya da depresyon gelişmiş olabilir. Bu durumda bir psikiyatrist değerlendirmesi önemlidir. Gerekirse terapi, gerekirse ilaç tedavisi birlikte planlanabilir.

Herkes için en iyi tek bir anksiyete ilacı yoktur. Uzun süreli kaygı bozukluklarında genellikle bazı antidepresanlar tercih edilir. Hızlı etki eden sakinleştiriciler ise bağımlılık riski nedeniyle kısa süreli kullanılır. Bilişsel davranışçı terapi de kaygı bozukluklarında en az ilaç kadar etkili olabilir ve etkisi daha kalıcıdır. Birçok kişide ilaç ve terapinin birlikte kullanılması en iyi sonucu verir. Bir psikiyatristle görüşüp belirtilerinize ve tercihlerinize göre bir plan yapmanızı öneririm.

Uzun süre kullanılması gereken psikiyatri ilaçları için psikiyatrist, uygun görürse bir ilaç raporu düzenleyebilir. Raporun en önemli avantajı, rapordaki ilaçların geçerlilik süresi boyunca aile hekimi dahil diğer hekimlerce de yazılabilmesi ve geri ödeme kolaylığıdır. Rapor için psikiyatristinize mevcut tedavinizi ve ilacı ne kadar süredir kullandığınızı anlatmanız yeterli. Raporun gerekip gerekmediğine doktorunuz karar verir. Rapor olsa bile düzenli kontrollerinizi aksatmamanız önemli.

İlaç raporunun yenilenmesi için genellikle raporu düzenleyen branştaki bir uzmana, sizin durumunuzda bir psikiyatriste başvurmanız gerekir. Rapor süresi dolmaya yaklaştığında yenileme işlemi yapılabilir. İlacınızın kesintiye uğramaması için son günü beklememeniz önerilir. Randevu bulmak zaman alabileceği için birkaç hafta önceden planlama yapmak iyi olur. Yenileme ile ilgili güncel kuralları başvuracağınız hastaneden teyit edebilirsiniz.

İlaç raporu, ilacın belirli bir süre boyunca geri ödeme kapsamında yazılabilmesini sağlar, ama ilacı almak için yine de bir reçete gerekir. Rapor sistemde kayıtlı olduğunda aile hekiminiz dahil hekimler bu ilacı reçeteye yazabilir. Elektronik raporlar genellikle onaylandıktan kısa süre sonra sisteme yansır, ama bu süre hastaneden hastaneye değişebilir. Eczaneye gitmeden önce raporunuzun sistemde görünüp görünmediğini e-Nabız üzerinden ya da hekiminize sorarak kontrol edebilirsiniz.

Reçetenin rengi ilacın gücünü değil, ne kadar sıkı denetlendiğini gösterir. Kırmızı reçete, kötüye kullanım ve bağımlılık riski en yüksek ilaçlar için kullanılır. Örneğin bazı güçlü ağrı kesiciler ve dikkat eksikliğinde kullanılan metilfenidat bu gruptadır. Yeşil reçete ise benzodiazepin gibi bazı sakinleştiriciler ve psikotrop ilaçlar için kullanılır. Yeşil reçeteli bir ilaç kullanmak, doktor önerisine uyulduğu sürece tehlikeli değildir. Önemli olan dozu ve süreyi doktorunuzun planına göre sürdürmek.

Herkes için en iyi olan tek bir uyku ilacı yoktur. Uykusuzluğun nedeni kaygı, depresyon, uyku apnesi, ağrı ya da yanlış uyku alışkanlıkları olabilir ve tedavi bu nedene göre belirlenir. Birçok uyku ilacı kısa süreli kullanım için uygundur ve uzun kullanımda alışma yapabilir. Uzun süreli uykusuzlukta en etkili tedavilerden biri de uykusuzluk için bilişsel davranışçı terapidir. Doktora belirli bir ilaç istemek yerine uyku sorununuzu ayrıntılı anlatın, birlikte en uygun yöntemi seçin.