Çocuk ve Ergen

Çocuğumun isteksizliği tembellik mi, depresyon mu?

Yazan: Psikiyatri Rehberi Editör Ekibi 25 Ekim 2026 Nasıl hazırlıyoruz?
Yapay zekâda özetle: ChatGPT Claude Perplexity Grok Google AI Copilot
Örnek durum

9 yaşındaki oğlumun artık hiçbir şeye ilgisi yok. Eskiden çok sevdiği futbola gitmek istemiyor, ödevlerini yapmıyor, bütün gün yatıyor ya da tablete bakıyor. Eşim "tembellik bu, sıkı tutalım" diyor. Ama ben bunun başka bir şey olabileceğinden endişeleniyorum. Çocuklarda depresyon olur mu? Nasıl ayırt edebilirim?

Bu metin, bu soruyu soran kişilerin sık yaşadığı durumu anlatmak için editör ekibimiz tarafından hazırlanmıştır. Gerçek bir danışana ait değildir.

Kısa cevap

Endişeniz çok yerinde. Çocuklarda da depresyon görülür ve çoğu zaman yetişkinlerden farklı şekillerde ortaya çıktığı için "tembellik", "yaramazlık" ya da "huysuzluk" olarak yorumlanabilir. Çocuklarda depresyonun olası belirtileri şunlardır: - Eskiden sevdiği etkinliklere ilgisini kaybetmek - Sürekli yorgunluk ve enerji eksikliği - Sinirlilik, çabuk öfkelenme ya da ağlama nöbetleri - Uyku düzeninde değişiklik; çok uyumak ya da uyuyamamak - İştahta belirgin artma ya da azalma - Okul başarısında düşüş ve konsantrasyon güçlüğü - Arkadaşlarından uzaklaşma - "Ben kötüyüm", "beni kimse sevmiyor" gibi olumsuz düşünceler - Nedeni bulunamayan karın ya da baş ağrıları Tembellik ile depresyonu ayırt etmek için şu sorular yol gösterici olabilir: - Bu değişiklik ne zaman başladı? Belirli bir olaydan sonra mı ortaya çıktı? - İsteksizlik yalnızca ödev gibi sevmediği işlerde mi, yoksa eskiden çok sevdiği futbol gibi etkinliklerde de mi var? - Ruh hâlinde de bir değişiklik var mı; daha mutsuz, sinirli ya da ağlamaklı mı? - Bu durum iki haftadan uzun süredir devam ediyor mu? Oğlunuzun eskiden çok sevdiği bir etkinliğe karşı da ilgisini kaybetmesi, basit bir tembellikten öte bir durumu düşündürebilir. Bu yüzden bir çocuk ve ergen psikiyatristinden değerlendirme almanızı öneririz. Psikiyatrist depresyonun yanında dikkat sorunları, kaygı, okulda yaşanan zorluklar ya da bedensel nedenleri de değerlendirir. "Sıkı tutmak" konusunda: Eğer altta depresyon gibi bir neden varsa, sert yaklaşım ve cezalar çocuğun kendini daha kötü hissetmesine yol açabilir. Bunun yerine şunları deneyebilirsiniz: - Oğlunuzla sakin bir zamanda konuşun ve nasıl hissettiğini sorun. - Onu yargılamadan dinleyin; "Hiçbir şey yapmak istemediğini fark ettim, seni üzen bir şey var mı?" gibi. - Tablet süresini kademeli olarak azaltın ve birlikte yapabileceğiniz küçük etkinlikler planlayın. - Öğretmeniyle görüşerek okuldaki durumunu öğrenin; okulda zorbalık ya da arkadaşlık sorunları olabilir. Eşinizle de bu konuyu konuşmanız önemli. Bir uzman değerlendirmesi, ikinizin de aynı bilgiye sahip olmasını ve oğlunuza birlikte, tutarlı bir şekilde destek olmanızı sağlar.

Bu konuda ücretsiz testler

Birkaç dakikada çözebilir, kendinizi daha iyi tanıyabilirsiniz. Testler tanı koymaz.

Bu yanıt işinize yaradı mı?

Bu yanıt genel bilgilendirme amaçlıdır; kişiye özel muayene, tanı ya da tedavinin yerini tutmaz. Belirtileriniz sürüyorsa bir ruh sağlığı uzmanına başvurun. Kendinize ya da bir başkasına zarar verme düşünceniz varsa hemen 112'yi arayın.

Kendi durumunuz için görüş almak ister misiniz?

Buradaki yanıtlar genel bilgi verir. Size özel değerlendirme için şehrinizdeki bir uzmanla yüz yüze görüşebilir, randevunuzu dakikalar içinde oluşturabilirsiniz.

Uzman bul ve randevu al

Çocuk ve Ergen başlığındaki diğer sorular